Με δελτίο τύπου που τιτλοφορείται «Δεν ήταν συνέλευση της ντροπής, ήταν διαδικασία αποκάλυψης, διαφάνειας και καθαρότητας» η διοίκηση της Ομοσπονδίας Επαγγελματικών – Βιοτεχνικών- Εμπορικών Σωματείων Ν. Σερρών, παρουσιάζει «την αλήθεια για τα οικονομικά της προηγούμενης Διοίκησης της ΟΕΒΕΣΣ», με βάση το πόρισμα του λογιστή - φοροτεχνικού Παναγιώτη Στεφανίδη (όπου παρατηρούνται παραβάσεις της κείμενης φορολογικής νομοθεσίας που επισύρουν φορολογικές κυρώσεις και ενδείξεις έλλειψης χρηστής διοίκησης) και τη γνωμοδότηση του δικηγόρου Χρήστου Μακρή, σχετικά με τις ενέργειες στις οποίες πρέπει να προβούν τα μέλη της διοίκησης της Ο.Ε.Β.Ε.Σ.Σ. για να είναι σύμφωνοι με το νόμο. 

Το πόρισμα του φοροτεχνικού

ΣΕΡΡΕΣ 2/5/2014  

ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΕΛΕΓΧΟ ΠΟΥ ΠΡΑΓΜΑΤΟΠΟΙΗΣΑ  ΣΤΑ ΒΙΒΛΙΑ, ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΑΙ ΠΑΡΑΣΤΑΤΙΚΑ ΤΗΣ ΟΕΒΕΣ (ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ, ΒΙΟΤΕΧΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΕΜΠΟΡΙΚΩΝ ΣΩΜΑΤΕΙΩΝ ΣΕΡΡΩΝ) ΔΙΑΠΙΣΤΩΣΑ ΤΑ ΕΞΗΣ:

1)EΣΟΔΑ ΔΥΟ ΕΠΙΔΟΤΗΣΕΩΝ  ΑΠΟ ΤΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΣΕΡΡΩΝ,  Η ΜΙΑ ΠΟΣΟΥ 5.500,00 ΕΥΡΩ ΣΤΙΣ 2/10/2009 ΚΑΙ Η ΑΛΛΗ ΠΟΣΟΥ 2.000,00 ΧΡΗΣΗΣ 2011 ΔΕΝ ΠΕΡΑΣΤΗΚΑΝ ΣΤΑ ΒΙΒΛΙΑ.

2)20/12/2012 ΠΟΣΟ 12.045,00  ΚΑΤΑΘΕΣΗ ΠΟΣΟΥ ½ ΑΠΟ ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΚΛΑΔΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΔΙΑΡΘΡΩΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΗΣ ΜΙΚΡΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΥ ΜΙΚΡΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΠΟΥ ΑΠΑΣΧΟΛΟΥΝ ΑΠΟ 1-49 ΑΤΟΜΑ ΕΝΤΟΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΡΙΣΗΣ ΔΕΝ ΠΕΡΑΣΤΗΚΕ ΣΤΑ ΒΙΒΛΙΑ ΟΠΩΣ ΚΑΙ ΠΟΣΟΥ 8.431.50 ΕΥΡΩ ΩΣ ΔΑΠΑΝΗ ΤΟΥ ΕΝ ΛΟΓΩ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΠΟΥ ΠΛΗΡΩΘΗΚΕ ΣΤΗΝ ΕΤΑΙΡΙΑ ΕΥΡΟΣΥΜΒΟΥΛΟΙ Α.Ε. ΔΕΝ ΠΕΡΑΣΤΗΚΕ ΣΤΑ ΒΙΒΛΙΑ.

3)ΔΥΟ ΜΕΤΟΧΕΣ ΤΗΣ ΣΥΝΕΤΑΙΡΙΣΤΙΚΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ  ΑΞΙΑΣ 947,91 ΕΥΡΩ ΕΜΦΑΝΙΖΟΝΤΑΙ ΩΣ ΜΕΤΡΗΤΑ ΣΤΟ  ΤΑΜΕΙΟ.

4)ΕΠΙΤΑΓΗ ΣΕ ΔΙΑΤΑΓΗ ΟΕΒΕΣ ΑΞΙΑΣ 12.000,00 ΛΗΞΗΣ ΤΗΝ 10/6/2010 ΤΟΥ Α.Β. ΚΑΤΡΑΚΑΖΗ ΔΕΝ ΕΙΣΠΡΑΧΘΗΚΕ ΑΚΟΜΗ, ΟΥΤΕ ΕΜΦΑΝΙΖΕΤΑΙ ΩΣ ΠΕΡΙΟΥΣΙΑΚΟ ΣΤΟΙΧΕΙΟ ΣΤΑ ΒΙΒΛΙΑ.

5)ΠΟΛΛΑ ΕΞΟΔΑ ΤΗΣ ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑΣ ΔΕΝ ΚΑΛΥΠΤΟΝΤΑΙ ΑΠΟ ΝΟΜΙΜΑ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΑ ΠΑΡΑΣΤΑΤΙΚΑ ,ΚΑΙ ΑΦΟΡΟΥΝ ΔΑΠΑΝΕΣ ΦΙΛΟΞΕΝΙΑΣ, ΕΣΤΙΑΣΗΣ, ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΚΑΙ ΕΞΟΔΑ ΤΡΙΤΩΝ ΚΑΙ ΑΛΛΑ. Η ΔΙΕΝΕΡΓΕΙΑ ΤΟΥΣ ΑΠΟΤΥΠΩΝΕΤΑΙ ΣΕ ΑΠΛΕΣ ΑΠΟΔΕΙΞΕΙΣ ΠΛΗΡΩΜΗΣ, Η ΑΚΟΜΗ ΧΕΙΡΟΤΕΡΑ ΚΑΙ ΣΕ ΧΑΡΤΑΚΙΑ ΣΗΜΕΙΩΣΕΩΝ.

-ΕΞΟΔΑ ΑΝΑ ΕΤΟΣ ΠΟΥ ΔΕΝ ΚΑΛΥΠΤΟΝΤΑΙ ΑΠΟ ΝΟΜΙΜΑ ΠΑΡΑΣΤΑΤΙΚΑ    

-2006:8.267,10 ΕΥΡΩ, 2007:3.986,00 ΕΥΡΩ,2008:4.409,30 ΕΥΡΩ,2009:4.103,60 --2010:6.573,31 ΕΥΡΩ,2011:9.258,50 ΕΥΡΩ,2012:4.727,28 ΕΥΡΩ ΚΑΙ 2013:3.572,60 ΕΥΡΩ ΣΥΝΟΛΟ  44.897,69 ΕΥΡΩ.

6) ΔΙΑΦΟΡΕΣ ΠΟΥ ΕΝΤΟΠΙΣΑΜΕ ΑΝΑΜΕΣΑ ΣΤΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ ΤΩΝ ΒΙΒΛΙΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΩΝ ΔΗΛΩΣΕΩΝ.

ΧΡΗΣΗ 2006:ΔΗΛΩΘΗΚΑΝ 1.524,95 ΕΥΡΩ ΠΑΡΑΠΑΝΩ ΕΣΟΔΑ ΣΤΗ ΔΦΕ ΑΠΟ ΤΑ ΒΙΒΛΙΑ ΠΟΥ ΟΦΕΙΛΕΤΑΙ ΣΤΗΝ ΜΕΤΑΦΟΡΑ ΤΟΥ ΥΠΟΛΟΙΠΟΥ ΤΑΜΕΙΟΥ ΣΤΗ ΔΦΕ. ΔΗΛΩΘΗΚΑΝ 1.229,35 ΕΥΡΩ ΠΑΡΑΠΑΝΩ ΕΞΟΔΑ ΣΤΗ ΔΦΕ ΑΠΟ ΤΑ ΒΙΒΛΙΑ.

ΧΡΗΣΗ 2007:ΔΗΛΩΘΗΚΑΝ 2.564,78 ΕΥΡΩ ΠΑΡΑΠΑΝΩ ΕΣΟΔΑ ΣΤΗ Δ.Φ.Ε. ΑΠΟ ΤΑ ΒΙΒΛΙΑ ΠΟΥ ΟΦΕΙΛΕΤΑΙ ΣΤΗΝ ΜΕΤΑΦΟΡΑ ΤΟΥ ΥΠΟΛΟΙΠΟΥ ΤΑΜΕΙΟΥ ΣΤΗ ΔΦΕ.

ΧΡΗΣΗ 2009:ΔΗΛΩΘΗΚΑΝ 5.500,00 ΕΥΡΩ ΛΙΓΟΤΕΡΑ ΕΣΟΔΑ ΣΤΗΝ ΔΦΕ ΑΠΟ ΤΑ ΕΣΟΔΑ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ. ΔΗΛΩΘΗΚΑΝ 1.242,15 ΕΥΡΩ ΛΙΓΟΤΕΡΑ ΕΞΟΔΑ ΣΤΗ ΔΦΕ ΑΠΟ ΤΑ ΕΞΟΔΑ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ.

ΧΡΗΣΗ 2011:ΔΗΛΩΘΗΚΑΝ 15.522,03 ΕΥΡΩ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ ΕΣΟΔΑ ΣΤΗΝ Δ.Φ.Ε.ΑΠΟ ΤΑ ΕΣΟΔΑ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΠΟΥ ΟΦΕΙΛΕΤΑΙ ΣΤΗΝ ΜΕΤΑΦΟΡΑ ΤΟΥ ΥΠΟΛΟΙΠΟΥ ΤΑΜΕΙΟΥ ΣΤΗΝ Δ.Φ.Ε.

ΧΡΗΣΗ 2012:ΔΗΛΩΘΗΚΑΝ 4.283,89 ΕΥΡΩ ΕΣΟΔΑ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ ΣΤΗΝ ΔΦΕ ΑΠΟ ΤΑ ΕΣΟΔΑ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΠΟΥ ΟΦΕΙΛΕΤΑΙ ΣΤΗΝ ΜΕΤΑΦΟΡΑ ΤΟΥ ΥΠΟΛΟΙΠΟΥ ΤΑΜΕΙΟΥ ΣΤΗ ΔΦΕ.

7)ΤΕΛΟΣ ΕΝΤΟΠΙΣΤΗΚΕ ΔΙΑΦΟΡΑ ΣΤΙΣ 11/11/2013 ΜΕΤΑΞΥ ΦΥΣΙΚΟΥ ΤΑΜΕΙΟΥ ΚΑΙ ΛΟΓΙΣΤΙΚΟΥ ΤΑΜΕΙΟΥ ΑΞΙΑΣ 1.429,65 ΕΥΡΩ.ΤΟ ΦΥΣΙΚΟ ΤΑΜΕΙΟ ΒΡΕΘΗΚΕ ΝΑ ΕΙΝΑΙ ΛΙΓΟΤΕΡΟ .

Τα παραπάνω συνιστούν σοβαρές παραβάσεις της κείμενης φορολογικής νομοθεσίας(Κ.Φ.Ε. Ν.2238/1994 όπως αυτός αντικαταστάθηκε από τον Ν.4172/2013 και Κ.Β.Σ. Π.Δ.186/1992 όπως αυτό  αντικαταστάθηκε από τον Κ.Φ.Α.Σ. Ν.4093/2012)και επισύρουν σωρεία φορολογικών προστίμων.

Επιπλέον από τις 1,2,3,7 παρατηρήσεις προκύπτει ταμειακό άνοιγμα(έλλειμα) ποσού 13.491,06 EΥΡΩ. Επίσης από την παρατήρηση 5 προκύπτει πως πιθανόν οι δαπάνες αυτές στο σύνολο τους ή σε ένα μέρος τους να μην αφορούν συναλλαγές που έγιναν για την επίτευξη του σκοπού της Ομοσπονδίας. Τέλος από την παρατήρηση 6 κρίνουμε πως οφείλεται σε λαθεμένη εκτίμηση των δεδομένων των βιβλίων  της Ομοσπονδίας  του προσώπου που ήταν υπεύθυνος για την μεταφορά των οικονομικών στοιχείων από τα βιβλία στα έντυπα των φορολογικών δηλώσεων της ΟΕΒΕΣ. 

ΜΕ ΕΚΤΙΜΗΣΗ

ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ

ΛΟΓΙΣΤΗΣ-ΦΟΡΟΤΕΧΝΙΚΟΣ

Η γνωμοδότηση του δικηγόρου

17/06/14

Προς:

Ομοσπονδία Επαγγελματικών – Βιοτεχνικών- Εμπορικών Σωματείων Ν. Σερρών, Π. Κωστοπούλου 2, Σέρρες.

Κοινοποίηση: Δικηγορικός Σύλλογος Σερρών.

Θέμα:  Παροχή γνωμοδότησης προς την Ο.Ε.Β.Ε.Σ. Σ.

ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗ

Ο υπογράφων την παρούσα υποδείχθηκα από το Διοικητικό Συμβούλιο του Δικηγορικού Συλλόγου Σερρών για την σύνταξη της, έπειτα από το υπ’ αριθμ. πρωτοκ. 983/06-05-2014 έγγραφο της Ομοσπονδίας Επαγγελματικών, Βιοτεχνικών & Εμπορικών Σωματείων Ν. Σερρών[1] προς τον ως άνω Σύλλογο δυνάμει του οποίου αφενός μεν η Ο.Ε.Β.Ε.Σ.Σ.  του απέστειλε το από 02-05-2014 και με αριθμό πρωτοκ. εισερχομένου εγγράφου 982/05-05-2014 πόρισμα του Φοροτέχνη – Λογιστή Α’ τάξης[2], κ. Παναγιώτη Στεφανίδη, κι αφετέρου ζήτησε την ανάθεση σε κάποιο Δικηγόρο του Πρωτοδικείου Σερρών της σύνταξης γνωμοδότησης σχετικά με τις ενέργειες στις οποίες πρέπει να προβούν τα μέλη της διοίκησης της Ο.Ε.Β.Ε.Σ.Σ. για να είναι σύμφωνοι με το νόμο. 

Στη συνέχεια της παρούσας γνωμοδότησης, αρχικώς, παρουσιάζονται οι νομοθετικές διατάξεις που ενδιαφέρουν την εξεταζόμενη περίπτωση, εν συνεχεία εκτίθενται τα ερωτήματα και τα πραγματικά περιστατικά που τέθηκαν υπόψη μου, τα οποία πρέπει να τονιστεί ότι εκλαμβάνονται κι υιοθετούνται, έστω και καθ’ υπόθεση ως αληθινά, δίχως δική μου έρευνα ή άλλη εκ μέρους μου εξέταση ή παραδοχή της αληθείας τους, και, τέλος, ακολουθούν οι απαντήσεις – συστάσεις μου επί των τεθέντων ερωτημάτων. 

1. ΤΟ ΙΣΧΥΟΝ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΟ ΚΑΘΕΣΤΩΣ.

A. Οι Ομοσπονδίες Επαγγελματικών, Βιομηχανικών και Εμπορικών Σωματείων διέπονται από το Ν. 1712/1987, ο οποίος, όπως ισχύει σήμερα, αφορά τις εργοδοτικές οργανώσεις είτε μιας συγκεκριμένης κατηγορίας εργοδοτών είτε όλων των εργοδοτών[3].Οι Ο.Ε.Β.Ε.Σ. όπως κι όλες οι επαγγελματικές οργανώσεις είναι σωματεία, τα οποία όχι μόνο δεν επιτρέπεται να ασκούν κερδοσκοπική δραστηριότητα αλλά ακόμη και να ιδρύουν συνεταιρισμούς, επιτρεπομένου όμως σε αυτές να ενθαρρύνουν την υπό των μελών τους ίδρυση συνεταιρισμών[4].

Η καταχώριση των οργανώσεων αυτών στο βιβλίο των σωματείων γίνεται σύμφωνα με τη διάταξη του άρθρου 81 ΑΚ και περιλαμβάνει το όνομα[5], την έδρα της οργάνωσης, τη χρονολογία του καταστατικού της , τα μέλη της διοίκησης, τους όρους λειτουργίας της καθώς και τα λοιπά στοιχεία που προβλέπει το άρθρο 80 ΑΚ, η οποία βάσει του άρθρου 1 παρ. 3 Ν. 1712/1987 εφαρμόζεται κι επί των επαγγελματικών οργανώσεων.  Μάλιστα, όπως προβλέπει η παράγραφος 6 του άρθρου 2 του ως άνω νόμου, σε κάθε Πρωτοδικείο τηρείται φάκελος επαγγελματικών οργανώσεων, ο οποίος περιέχει τα καταστατικά, τις τροποποιήσεις αυτών, καθώς και κάθε σχετική δικαστική απόφαση. Αντίγραφα των εν λόγω εγγράφων χορηγούνται σε όποιον υποβάλλει σχετική αίτηση.

Τα βιβλία των επαγγελματικών οργανώσεων πρέπει να θεωρούνται πριν από την χρήση τους από το Γραμματέα Πρωτοδικών της έδρας τους, κατά το άρθρο 3 παρ. 1 Ν. 1712/1987. Μεταξύ των βιβλίων που πρέπει να τηρούν οι ανωτέρω οργανώσεις περιλαμβάνονται το βιβλίο ταμείου, στο οποίο καταχωρίζονται με χρονολογική σειρά όλες  οι εισπράξεις και πληρωμές, το βιβλίο περιουσίας, στο οποίο καταγράφονται όλα  τα  κινητά  και ακίνητα περιουσιακά στοιχεία της επαγγελματικής οργάνωσης και το βιβλίο πρακτικών συνεδριάσεων της ελεγκτικής επιτροπής. Στο βιβλίο μητρώου μελών της οργάνωσης πρέπει να αναγράφεται η ταμειακή ενημέρωση του κάθε μέλους, ώστε να είναι δυνατός ανά πάσα στιγμή ο έλεγχος της ταμειακής τακτοποίησης αυτού.

Περαιτέρω, βάσει του άρθρου 2 Ν. 1712/1987, «1.Οι επαγγελματικές οργανώσεις διακρίνονται σε πρωτοβάθμιες, δευτεροβάθμιες και τριτοβάθμιες

2. Η πρωτοβάθμια επαγγελματική οργάνωση (ένωση) έχει ως μέλη  αποκλειστικά και μόνο φυσικά πρόσωπα, που ανήκουν σε μία από τις καθοριζόμενες από τις διατάξεις του άρθρου 1 παρ.1 κατηγορίες. Επίσης ως μέλη αυτών μπορεί να είναι ο πρόεδρος ή ο διευθύνων σύμβουλος και δύο μέλη του διοικητικού συμβουλίου των Α.Ε. καθώς και ο πρόεδρος και ο γενικός γραμματέας του διοικητικού συμβουλίου του συνεταιρισμού και μέχρι δύο από τους διαχειριστές εταίρους των Ε.Π.Ε. εφόσον, οι ανωτέρω δεν ασχολούνται με άλλο επάγγελμα άσχετο με αυτά της επαγγελματικής οργάνωσης που προτίθενται να συμμετέχουν. Κάθε φυσικό πρόσωπο ή εκπρόσωπος νομικού προσώπου έχει το δικαίωμα να είναι μέλος σε δύο το πολύ πρωτοβάθμιες επαγγελματικές οργανώσεις. Κάθε πρωτοβάθμια επαγγελματική οργάνωση έχει το δικαίωμα να είναι μέλος σε δύο το πολύ ομοσπονδίες, μία κλαδικού και μία τοπικού ή γενικού χαρακτήρα. "Επίσης στις επαγγελματικές οργανώσεις μπορούν να μετέχουν και ο πρόεδρος του Δ.Σ. και ο διευθύνων ή ο συμπράττων ή ο εντεταλμένος σύμβουλος που δεσμεύει με την υπογραφή του την υπογραφή του την Α.Ε., καθώς και  ο πρόεδρος και ο γενικός γραμματέας του διοικητικού συμβουλίου, των συνεταιρισμών και μέχρι δύο από τους διαχειριστές εταίρους των Ε.Π.Ε., εφ` όσον οι  ανωτέρω δεν  ασχολούνται με άλλο επάγγελμα άσχετο με το εμπόριο".

3. Κάθε δευτεροβάθμια επαγγελματική οργάνωση (ομοσπονδία) έχει ως μέλη των μεν εμπόρων τέσσερις (4) τουλάχιστον πρωτοβάθμιες οργανώσεις (κλαδικού και γενικού ή τοπικού ομοιοεπαγγελματικού χαρακτήρα), των δε λοιπών επαγγελματικών οργανώσεων έξι (6) τουλάχιστον πρωτοβάθμιες οργανώσεις (κλαδικού και γενικού  ή τοπικού ομοιοεπαγγελματικού χαρακτήρα), σύμφωνα με τους όρους του καταστατικού της. Κάθε δευτεροβάθμια οργάνωση έχει το δικαίωμα να είναι μέλος μίας μόνο συνομοσπονδίας.

4. Κάθε τριτοβάθμια επαγγελματική οργάνωση (συνομολόγηση ή συνομοσπονδία) έχει ως μέλη των μεν εμπόρων οκτώ (8) τουλάχιστον ομοσπονδίες, των δε λοιπών επαγγελματικών οργανώσεων δώδεκα (12) τουλάχιστον ομοσπονδίες, σύμφωνα με τους όρους του καταστατικού της. Στις εκλογές για την ανάδειξη οργάνων των τριτοβάθμιων οργανώσεων (συνομοσπονδιών) δεν έχουν δικαίωμα ψήφου οι αντιπρόσωποι των δευτεροβαθμίων κλαδικών οργανώσεων (κλαδικών ομοσπονδιών)".

5. Στις ομοσπονδίες και συνομοσπονδίες, αν δεν ορίζεται στον παρόντα νόμο διαφορετικά, εφαρμόζονται  όσα  ισχύουν  για  τις  πρωτοβάθμιες επαγγελματικές οργανώσεις.».

Όπως ορθώς κι αιτιολογημένα υποστηρίζεται, οι ανωτέρω ρυθμίσεις του νόμου, οι οποίες απαιτούν ένα ελάχιστο αριθμό επαγγελματικών οργανώσεων για τη σύσταση από τις πρωτοβάθμιες επαγγελματικές οργανώσεις ομοσπονδιών είναι αντίθετες προς το άρθρο 5 της υπ’ αριθμ. 87 Διεθνούς Σύμβασης Εργασίας «περί συνδικαλιστικής ελευθερίας και προστασίας του συνδικαλιστικού δικαιώματος», το οποίο κατοχυρώνει το δικαίωμα των επαγγελματικών οργανώσεων να συνιστούν ακωλύτως δευτεροβάθμιες και τριτοβάθμιες οργανώσεις[6].

Οι πόροι των επαγγελματικών οργανώσεων, σύμφωνα με το άρθρο 3 παρ. 4 και 6 Ν. 1712/1987, προέρχονται μόνο από τις εισφορές των μελών τους, από εισοδήματα εκ της περιουσίας τους καθώς κι από επώνυμες δωρεές προς αυτές. Ο καθορισμός του ύψους του δικαιώματος εγγραφής, της υποχρεωτικής συνδρομής καθώς και κάθε άλλη επιβάρυνση των μελών τους, κατά το άρθρο 3 παρ. 5 Ν. 1712/1987, ρυθμίζονται από τα διοικητικά τους συμβούλια. Ακόμη, με την παράγραφο 8 του άρθρου 3 του ίδιου ως άνω νόμου παρέχεται στις επαγγελματικές οργανώσεις το δικαίωμα είσπραξης των υποχρεωτικών συνδρομών των μελών τους για τις υπερκείμενες οργανώσεις κι απόδοσης τους σε αυτές, μέσω παρακράτησης τους από τους ασφαλιστικούς οργανισμούς στους οποίους είναι ασφαλισμένα τα μέλη τους κι απόδοσής τους απευθείας από τους τελευταίους, μετά από απόφαση των γενικών συνελεύσεων τους και την σύμφωνη γνώμη των διοικήσεων των εν λόγω ασφαλιστικών οργανισμών.

Περαιτέρω, βάσει του άρθρου 5 παρ. 5 του Ν. 1712/1987, η ψηφοφορία στη γενική συνέλευση είναι μυστική, όταν αναφέρεται σε εκλογές των οργάνων της επαγγελματικής οργάνωσης, της εφορευτικής επιτροπής και των αντιπροσώπων της σε υπερκείμενες οργανώσεις, όταν αναφέρεται σε επιλογή δευτεροβάθμιας ή τριτοβάθμιας επαγγελματικής οργάνωσης, σε θέματα εμπιστοσύνης προς την διοίκηση, σε προσωπικά ζητήματα, στον διοικητικό κι οικονομικό απολογισμό καθώς και σε οποιοδήποτε άλλο ζήτημα ήθελε ορισθεί από το καταστατικό της οργάνωσης.

Β. Η κερδοσκοπία ως σκοπός της επαγγελματικής οργάνωσης αποκλείεται είτε αυτή αποτελεί τον αποκλειστικό σκοπό της είτε παράλληλο σκοπό της. Γίνεται δεκτό ότι κερδοσκοπικός είναι ο σκοπός μιας επαγγελματικής οργάνωσης, όταν το εκ της δραστηριότητας της χρηματικό αποτέλεσμα προορίζεται να διανεμηθεί ευθέως στα μέλη της, με στόχο την άμεση οικονομική τους ωφέλεια εξ αυτής, είτε αυτουσίως, δηλαδή ως χρηματική ποσότητα είτε εμμέσως, δηλαδή υπό τη μορφή μερίσματος, εκτός κι αν πρόκειται περί αλληλοβοηθητικού ταμείου[7]. Όπως, όμως, ειδικότερα έγινε δεκτό, ο χαρακτήρας της ενώσεως προσώπων ως μη κερδοσκοπικού σωματείου δεν αλλοιώνεται, ακόμη κι αν από τη δραστηριότητά του αποκομίζει έσοδα, τα οποία διαθέτει για την κάλυψη των δαπανών λειτουργίας του[8]. Επίσης, απαγορεύεται στις επαγγελματικές οργανώσεις κάθε άσκηση επαγγελματικής δραστηριότητας, γιατί το επαγγελματικό σωματείο που έχει ταχθεί στην προάσπιση των συμφερόντων του επαγγέλματος, δεν μπορεί το ίδιο να ασκεί το επάγγελμα των μελών του, καθόσον θα πρόκειται για ανιστράτευση, αντιπαράθεση στα συμφέροντα των τελευταίων[9].

Περαιτέρω, από το άρθρο 70 ΑΚ σε συνδυασμό με το άρθρο 68 ΑΚ προκύπτει ότι τότε μόνο δεσμεύεται η επαγγελματική οργάνωση από τις δικαιοπραξίες που επιχειρούν στο όνομά της τα όργανά της, όταν εντάσσονται στο σκοπό της , όπως προσδιορίζεται στο καταστατικό της[10].  Τυχόν διενέργεια πράξεων κείμενων εκτός του σκοπού της επαγγελματικής οργάνωσης στο όνομα της τελευταίας εκ μέρους οργάνων της διοίκησης της γεννά ευθύνη των οργάνων αυτών έναντι της οργάνωσης για διακινδύνευση των συμφερόντων της.

Ειδικότερα, εάν το καταστατικό δεν προβλέπει άλλως, το σωματείο στις προς τα έξω στις σχέσεις του εκπροσωπείται καθολικώς από το διοικητικό συμβούλιο ως συλλογικό όργανό του, με όρια της προκείμενης εξουσίας τον σκοπό του σωματείου και την θέση του ως οργάνου αυτού (διαφορετική ρύθμιση εδώ νοείται εκείνη, βάσει της οποίας η αντιπροσωπευτική εξουσία του Δ.Σ. έχει εκχωρηθεί στον πρόεδρο αυτού. Κατά τις παραγράφους 1 έως 3 του άρθρου 6 Ν. 1712/1987, που αφορά στις επαγγελματικές οργανώσεις, «1.Τα  μέλη  του  διοικητικού  συμβουλίου  εκλέγονται από τη γενική συνέλευση. Το διοικητικό συμβούλιο συγκροτείται σε σώμα όπως ορίζει το καταστατικό. "Οι ιδιότητες του προέδρου, αντιπροέδρου, γενικού γραμματέα και ταμία δεν επιτρέπεται να συμπέσουν στο ίδιο πρόσωπο ή συγγενείς πρώτου ή δευτέρου βαθμού. Το διοικητικό συμβούλιο και το προεδρείο βρίσκεται σε απαρτία, όταν είναι παρόντα τα μισά μέλη συν ένα μέλη τους και οι αποφάσεις τους λαμβάνονται με απόλυτη πλειοψηφία των παρόντων μελών". Τα καταστατικά των οργανώσεων μπορούν να  προβλέπουν  τη μεταβίβαση ορισμένων αρμοδιοτήτων, ύστερα από απόφαση του διοικητικού συμβουλίου, που ελεύθερα είναι ανακλητή, σε επιτροπή αποτελούμενη από τον πρόεδρο, τον αντιπρόεδρο, το γραμματέα και τον ταμία. Σε περίπτωση ισοψηφίας επικρατεί η ψήφος του προέδρου. 2.  Η  εκπροσώπηση  των επαγγελματικών  οργανώσεων,  δικαστικώς και εξωδίκως, γίνεται όπως ορίζει το καταστατικό. 3. Η θητεία διοικητικού συμβουλίου δεν μπορεί  να  είναι  μεγαλύτερη  από τρία έτη από την ημέρα της εκλογής του.».

Η αντιπροσωπευτική εξουσία του Δ.Σ. μπορεί να περιορισθεί από το καταστατικό, το οποίο λ.χ. μπορεί να εξαρτήσει το κύρος της από την προηγούμενη έγκριση ενός άλλου οργάνου του σωματείου, συνήθως της Γ.Σ. Κάθε περιορισμός είτε από τον σκοπό είτε από το καταστατικό του σωματείου  της εξουσίας του Δ.Σ., τότε μόνον είναι δεσμευτικός και ισχυρός για τον καλόπιστο τρίτο ο οποίος συναλλάσσεται με το σωματείο, εάν προβλέπεται ρητώς από το καταστατικό ή προκύπτει από την οριοθέτηση των σκοπών του σωματείου[11]. Ο Πρόεδρος του Δ.Σ. του σωματείου όσο και το ίδιο το Δ.Σ. ως συλλογικό όργανο υπέχουν ευθύνη έναντι του σωματείου σε περίπτωση επιχείρησης πράξεων εκτός ορίων της εξουσίας τους που ζημίωσαν το σωματείο, οπότε το μεν Δ.Σ. ως συλλογικό όργανο θα έχει δικαίωμα να απευθύνει μομφή κατά του Προέδρου του κι ενδεχομένως να αφαιρέσει από αυτόν το ως άνω αξίωμα, μέσω ανασυνθέσεώς του, το δε σωματείο θα έχει αξίωση αποζημίωσης κατά της διοίκησής του κατ’ άρθρο 71 ΑΚ, 714 ΑΚ και 914 ΑΚ[12].

 

Στο πλαίσιο άσκησης των καθηκόντων του το Δ.Σ. είναι υπεύθυνο έναντι του σωματείου και των τρίτων για κάθε πταίσμα, βάσει του άρθρου 71 εδ. β’ ΑΚ, εκτός εάν ενήργησε κατόπιν εντολής υπερκείμενου οργάνου, δηλαδή της Γ.Σ., κι επίσης η συγκεκριμένη ενέργεια του δεν ήταν σε αντίθεση προς τον νόμο ή το καταστατικό, διότι σε μία τέτοια περίπτωση δεν απαλλάσσεται της σχετικής ευθύνης του, αφού, όπως κι ανωτέρω σημειώθηκε, το Δ.Σ. οφείλει να μην εκτελεί τις αντικείμενες στο νόμο ή και στο καταστατικό αποφάσεις της Γ.Σ. Το Δ.Σ. παρέχει, επίσης, πληροφορίες στη Γ.Σ. για την πορεία των υποθέσεων του σωματείου και λογοδοτεί ενώπιον της, στις περιπτώσεις κατά τις οποίες τούτο ορίζεται από το νόμο ή το καταστατικό. Τυχόν άρνηση του Δ.Σ. να παράσχει τις αιτούμενες κατά τα ανωτέρω πληροφορίες ενεργοποιεί τη δυνατότητα λήψης των κατάλληλων ασφαλιστικών μέτρων κατά τα άρθρα 731 και 732 ΚΠολΔ.

Στο τέλος του κάθε λογιστικού έτους το Δ.Σ. του σωματείου και της κάθε επαγγελματικής οργάνωσης οφείλει να συντάσσει απολογισμό του προηγούμενου έτους και προϋπολογισμό του επόμενου, τον οποίο εγκρίνει η Γ.Σ. στην ετήσια τακτική συνέλευσή της, οπότε και απαλλάσσει το Δ.Σ. από κάθε ευθύνη για τη διαχείριση την οποία ενήργησε κατά το προηγούμενο έτος. Βάσει των παραγράφων 5 και 6 του άρθρου 6 Ν. 1712/1987 «5. σε κάθε επαγγελματική οργάνωση, εκλέγεται από τη γενική συνέλευση ελεγκτική επιτροπή. Ο αριθμός των μελών και ο τρόπος λειτουργίας της ορίζονται από το καταστατικό. Η διάρκεια της θητείας της ελεγκτικής επιτροπής συμπίπτει με τη θητεία του διοικητικού συμβουλίου. Οι εκλογές για διοικητικό συμβούλιο και ελεγκτική επιτροπή  γίνονται ταυτόχρονα. 6.  Η  ελεγκτική επιτροπή  παρακολουθεί  και ελέγχει την οικονομική διαχείριση της επαγγελματικής οργάνωσης.».

Όπως υποστηρίζεται και κρατεί σχετικώς στην πράξη[13], η απαλλαγή του Δ.Σ. από κάθε ευθύνη του για τη διαχείριση των υποθέσεων του σωματείου, αποτελεί μονομερή και ληψιδεή δήλωση βούλησης (άρθρο 167 ΑΚ) του αρμόδιου οργάνου του σωματείου, το οποίο, κατά κανόνα, είναι η Γ.Σ. λόγω της γενικής κατ’ άρθρο 94 ΑΚ αρμοδιότητάς της. Η απαλλαγή αφορά σε όλα τα μέλη του Δ.Σ., καλύπτει όλες ή ορισμένες εκ των πράξεων διαχείρισης των υποθέσεων του σωματείου ορισμένης περιόδου, συνήθως του προηγούμενου διαχειριστικού έτους και μέσω αυτής αναγνωρίζεται ότι το σωματείο αναγνωρίζει ως έγκυρες τις ανωτέρω πράξεις διαχείρισης και παραιτείται του δικαιώματος του να εγείρει κατά των μελών του Δ.Σ. οποιαδήποτε αξίωση από την αιτία αυτή.

Απαραίτητη προϋπόθεση για την παροχή της ανωτέρω απαλλαγής, είναι να συμμορφωθεί πλήρως το Δ.Σ. στην υποχρέωσή του προς λογοδοσία, η δε παρασχεθείσα κατά τα ανωτέρω απαλλαγή, η επί της οποίας απόφαση της Γ.Σ. λαμβάνεται με μυστική ψηφοφορία διότι αφορά σε προσωπικό ζήτημα, συνεπάγεται την απόσβεση κάθε αξίωσης αποζημίωσης την οποία θα είχε το τυχόν σωματείο από τα μέλη της διοίκησής του για την αποκατάσταση ζημίας του εκ των ανωτέρω πράξεων διαχείρισης, είτε αυτές ήταν γνωστές στην Γ.Σ. είτε μπορούσαν να καταστούν γνωστές με επιμελή έρευνα όλων των σχετικών δικαιολογητικών στοιχείων. Απαλλαγή παρασχεθείσα βάσει ανακριβών στοιχείων είναι ανίσχυρη, εφόσον η ανακρίβεια των στοιχείων και δεδομένων της διαχείρισης δεν ήταν εξ αντικειμένου δυνατόν να γίνει εκ των προτέρων γνωστή στο αρμόδιο προς απαλλαγή όργανο του σωματείου. Τυχόν άρνηση της Γ.Σ. να απαλλάξει το Δ.Σ. από την ανωτέρω ευθύνη, καίτοι συντρέχουν όλες οι προς τούτο νόμιμες προϋποθέσεις, γεννά υπέρ του τελευταίου αντίστοιχη αξίωση κατά του σωματείου, την οποία μπορεί να επιδιώξει και δικαστικώς, σύμφωνα με τη διάταξη του άρθρου 288 ΑΚ.

 

Γ. Όπως παγίως γίνεται δεκτό, τα σωματεία είναι υποχρεωμένα πέραν από την νομική υπόσταση που αναφέρθηκε παραπάνω , για να μπορέσουν να λειτουργήσουν να αποκτήσουν και φορολογική υπόσταση. Η φορολογική υπόσταση αποκτάται από το σωματείο με την απόδοση σε αυτό , Αριθμού Φορολογικού Μητρώου (ΑΦΜ) .

Γ.1. Φορολογικές υποχρεώσεις των Σωματείων
Γ.1.α. Ως προς την Φορολογία Εισοδήματος

Ο χαρακτηρισμός ενός νομικού προσώπου ως μη κερδοσκοπικού, ανεξάρτητα από το χαρακτηρισμό που του έχουν δώσει οι ιδρυτές του και προκύπτει από το καταστατικό, κρίνεται σε κάθε περίπτωση από τον αρμόδιο προϊστάμενο ΔOY, γιατί εξαρτάται από τα πραγματικά περιστατικά. Ένα νομικό πρόσωπο μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα πρέπει να χρησιμοποιεί το όποιο οικονομικό πλεόνασμα για την εξυπηρέτηση του σκοπού του, δεν επιτρέπεται να πραγματοποιεί διανομή κερδών. Επιβάλλεται να λειτουργεί με αρχές εξυπηρέτησης του κοινωφελούς σκοπού για τον οποίο έχει ιδρυθεί, η ωφέλεια από τη δραστηριότητά του δεν αφορά αποκλειστικά τα μέλη, αλλά μεγαλύτερες ομάδες και σε καμία περίπτωση δεν ταυτίζεται με την επιχείρηση.
Ο προϊστάμενος της Δ.O.Y. πρέπει να ερευνά μήπως το μη κερδοσκοπικού σκοπού πρόσωπο ασκεί επιχειρηματική δραστηριότητα ή έχει εκτραπεί του σκοπού του, οπότε στις περιπτώσεις αυτές είναι επιτηδευματίας και έχει όλες τις υποχρεώσεις του Kώδικα Φορολογίας Εισοδήματος.

Το N.Σ.K. με την υπ’  αριθμ. 383/1973 γνωμοδότησή του, ερμηνεύοντας τις αντίστοιχες διατάξεις του άρθρου 99 § 1ε' του Ν. 2238/1994 γνωμοδότησε ότι τα εισοδήματα των νομικών προσώπων μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα που προκύπτουν από δραστηριότητα, η οποία δεν συνιστά άσκηση της μη κερδοσκοπικής αποστολής αυτών, δεν απαλλάσσονται του φόρου εισοδήματος έστω κι αν διατίθενται προς εκπλήρωση του σκοπού τους, αφού ο νόμος θέτει ως προϋπόθεση ότι τα εισοδήματα πρέπει να πραγματοποιούνται κατά την επιδίωξη της εκπλήρωσης του σκοπού αυτών και όχι απλώς ότι διατίθενται προς εκπλήρωση του σκοπού αυτών. Κατά συνέπεια, τα εισοδήματα που αποκτούν νομικά πρόσωπα μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα από την άσκηση εμπορικής εκμετάλλευσης, δεν απαλλάσσονται του φόρου εισοδήματος, εφόσον τα εισοδήματα αυτά  δεν πραγματοποιήθηκαν κατά την άσκηση της μη κερδοσκοπικής δραστηριότητάς τους.

Το εισόδημα που αποκτούν τα ημεδαπά νομικά πρόσωπα μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα, από διαφήμιση τρίτων μέσω περιοδικών που εκδίδουν και διανέμουν στα μέλη τους, δεν υπόκεινται σε φόρο εισοδήματος. Ορισμένα ημεδαπά νομικά πρόσωπα μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα (επιστημονικοί σύλλογοι, σωματεία κ.λπ.) εμφανίζουν έσοδα από διαφημίσεις που καταχωρούν στα περιοδικά, εφημερίδες κ.λπ., που εκδίδουν για τις ανάγκες των μελών τους (ενημέρωση με μελέτες, τοπικά νέα κ.λπ.).
H πραγματοποίηση των εσόδων αυτών δεν μεταβάλλει το μη κερδοσκοπικό χαρακτήρα των νομικών αυτών προσώπων και οι μεμονωμένες αυτές πράξεις, δεν μπορεί να θεωρηθούν ως άσκηση εμπορικής εκμετάλλευσης ή ως άσκηση δραστηριότητας εκτός των σκοπών του σωματείου, συλλόγου κλπ.

Τα εισοδήματα που αποκτούν τα νομικά πρόσωπα μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα από διαφημίσεις τις οποίες καταχωρούν στις εφημερίδες και περιοδικά που εκδίδουν και διανέμουν δωρεάν στα μέλη τους με σκοπό την ενημέρωση αυτών, δεν αποτελούν αντικείμενο φορολογίας, σύμφωνα με τις διατάξεις του δευτέρου εδαφίου της περ. ε' της παρ. 1 του άρθρου 99 του Ν. 2238/1994. Ως προς τη φορολογία εισοδήματος διευκρινίζεται, επίσης, ότι τα έσοδα των ευκαιριακών εκδηλώσεων που γίνονται στα πλαίσια του σκοπού των σωματείων συλλόγων, εκκλησιών και λοιπών προσώπων μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα για την οικονομική τους ενίσχυση και τη δημιουργία ή καλλιέργεια δεσμών μεταξύ των μελών τους δεν θεωρούνται ως άσκηση εμπορικής επιχείρησης ή κερδοσκοπικής εκμετάλλευσης, δηλαδή δεν αποτελούν αντικείμενο της φορολογίας, αλλά θεωρούνται ως έσοδα που πραγματοποιούνται κατά την επιδίωξη της εκπλήρωσης του σκοπού τους και δεν φορολογούνται όπως ορίζεται στην περ. ε' της παρ. 1 του άρθρου 99 του N. 2238/94 (KΦE).

Αντικείμενο φόρου για τα νομικά πρόσωπα μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα είναι το προκύπτον στην ημεδαπή ή αλλοδαπή καθαρό εισόδημα μόνο από την εκμίσθωση οικοδομών ή γαιών, καθώς και από κινητές αξίες. Δεν αποτελούν αντικείμενο φορολογίας τα λοιπά εισοδήματα των ανωτέρω νομικών προσώπων, καθώς και τα πάσης φύσεως άλλα έσοδα αυτών που πραγματοποιούνται, κατά την επιδίωξη της εκπλήρωσης του σκοπού τους.

Τα σωματεία υποχρεούνται στη υποβολή Δήλωσης Φορολογίας εισοδήματος για κάθε έτος και για το χρονικό διάστημα από 01/01 έως 31/12. Στη δήλωση αποτυπώνονται τα Έσοδα και τα Έξοδα του σωματείου κατά το 12μηνο προηγούμενο διαχειριστικό έτος .Η δήλωση από το οικονομικό έτο 2011 υποβάλλεται υποχρεωτικά  ηλεκτρονικά με το ειδικό έντυπο Φ-01.012 , μέχρι την 10ηΜαρτίου κάθε έτους.

Γ.1.β. Ως προς τον Κώδικα Βιβλίων & Στοιχείων (ΚΒΣ) κι ήδη Κώδικα Φορολογικής Απεικόνισης Συναλλαγών.

Τα νομικά πρόσωπα μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα, εκτός από το Δημόσιο, τηρούν φορολογικά βιβλία μόνο για τις πράξεις παράδοσης αγαθών ή παροχής υπηρεσιών που υπάγονται σε ΦΠA ή (από 1-1-2003) σε φόρο εισοδήματος. Για το τμήμα αυτό θεωρούνται επιτηδευματίες και έχουν όλες τις υποχρεώσεις του KBΣ.

Όταν δεν έχουν δραστηριότητα υπαγόμενη σε ΦΠA υποχρεούνται (και το Δημόσιο) να εκδίδουν τα στοιχεία που ρητά ορίζονται στις επιμέρους διατάξεις του KBΣ, π.χ. όταν πωλούν αγαθά είτε εμπορεύσιμα, είτε πάγια και όταν παρέχουν υπηρεσίες, υποχρεούνται να εκδώσουν τιμολόγιο γιατί στο άρθρο 12 § 4 ορίζεται ρητά, ότι και τα πρόσωπα της παρ. 3 του άρθρου 2 του KBΣ εκδίδουν τιμολόγιο.

Για να τηρήσουν πρόσθετα βιβλία του άρθρου 10 § 5 του KBΣ, τα μη Κερδοσκοπικού Χαρακτήρα νομικά πρόσωπα, (εκτός Αστικών Εταιρειών) πρέπει να πραγματοποιούν έσοδα από πράξεις παράδοσης αγαθών ή παροχής υπηρεσιών που υπάγονται στο ΦΠA ή (από 1-1-2003) στο φόρο εισοδήματος (άρθρο 2 § 3 KBΣ) και για τα οποία υπάρχει υποχρέωση τήρησης πρόσθετου βιβλίου (π.χ. έσοδα από παρκινγκ αυτοκινήτων).

Συμπερασματικά λοιπόν τα σωματεία, δεν υποχρεούνται στη τήρηση βιβλίων του ΚΒΣ , όπως πχ. Βιβλίο Εσόδων-Εξόδων (εκτός των περιπτώσεων που αναφέρθηκαν παραπάνω), αλλά έχουν κάποιες υποχρεώσεις που απορρέουν από τον Κώδικα Βιβλίων & Στοιχείων. Αυτές ειδικότερα είναι οι εξής:

          Έκδοση αποδείξεων που προβλέπονται από τον κανονισμό λειτουργίας τους. (Αθεώρητες)

         Αποδείξεις δαπανών (άρθρο 15 § 1). (Αθεώρητες)

         Τιμολόγιο κυρίως για χορηγίες και επιχορηγήσεις(Αθεώρητο)

         Δελτίο Αποστολής (θεωρημένο) για τυχόν μετακινήσεις παγίων στοιχείων του σωματείου ή επιστροφές αγαθών που έχει προμηθευθεί το Σωματείο.

Παράλληλα τα Σωματεία έχει την υποχρέωση υποβολής συγκεντρωτικών καταστάσεων της παραγράφου 1 του άρθρου 20 του π.δ. 186/1992 (Κ.Β.Σ.). Στις συγκεντρωτικές καταστάσεις αποτυπώνονται όλα τα παραστατικά που έχουμε λάβει και έχουμε εκδώσει άνω των 300 € (άνευ ΦΠΑ), σε άλλους φορείς που έχουν την ίδια υποχρέωση. Η υποβολή των  Συγκεντρωτικών καταστάσεων γίνεται μόνο ηλεκτρονικά εντός του Ιουνίου κάθε έτους και αφορούν τις συναλλαγές του προηγούμενου διαχειριστικού έτους.

Γ.1.γ. Ως προς τον Φόρο Προστιθέμενης Αξίας (ΦΠΑ) 

Τα νομικά πρόσωπα μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα απαλλάσσονται από το ΦΠA για έσοδα που πραγματοποιούν από ευκαιριακού χαρακτήρα εκδηλώσεις, όταν τις οργανώνουν για την οικονομική τους ενίσχυση, εφόσον οι εκδηλώσεις αυτές δεν ξεπερνούν τις δύο (2) το έτος.
Άρα όταν έχουν την πιο πάνω απαλλαγή, δεν υποχρεούνται σε τήρηση Βιβλίων και έκδοση στοιχείων για τις απαλλασσόμενες του ΦΠA εκδηλώσεις.

Με τις διατάξεις της περίπτ. ιη' της παραγρ. 1 του άρθρου 22, ορίζεται ότι, απαλλάσσεται από το φόρο η παροχή υπηρεσιών πολιτιστικής ή μορφωτικής φύσης και η στενά συνδεόμενη με αυτές παράδοση αγαθών από νομικά πρόσωπα ή άλλους οργανισμούς ή ιδρύματα, μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα, τα οποία λειτουργούν νόμιμα και έχουν σκοπούς πολιτιστικούς ή μορφωτικούς. Στις υπηρεσίες αυτές περιλαμβάνονται μεταξύ άλλων και η οργάνωση καλλιτεχνικών εκδηλώσεων.

Επίσης, με την ιη' περίπτωση της παραγρ. 1 του άρθρου 22 του N. 2859/2000, διευκρινίζεται ότι, απαλλάσσονται από το ΦΠA τα έσοδα από ευκαιριακού χαρακτήρα εκδηλώσεις, που οργανώνουν τα πρόσωπα των περιπτώσεων δ', θ', ιβ', ιδ', ιε' και ιστ' της παραγράφου αυτής για την οικονομική τους ενίσχυση, εφόσον οι εκδηλώσεις αυτές δεν ξεπερνούν τις δύο (2) κατ' ανώτατο όριο ανά έτος, όπως ορίζει και η AYO 1030141/1349/393 ΠOΛ. 1071/8.3.95. Για να μην τηρήσει βιβλία και στοιχεία, κατά τον KBΣ, ένα μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα πρόσωπο, σύμφωνα με τις διατάξεις της παρ. 3 του άρθρου 2 του KBΣ, πρέπει να μην ενεργεί πράξεις παράδοσης αγαθών ή παροχής υπηρεσιών που να υπάγονται σε ΦΠA ή στο φόρο εισοδήματος (η πρόβλεψη για το φόρο εισοδήματος ισχύει από 1-1-2003).
Γενικά λοιπόν τα έσοδα των σωματείων δεν υπόκεινται στον ΦΠΑ , με το δεδομένο ότι δεν είναι αποτέλεσμα  πράξεων που προέρχονται από εμπορική δραστηριότητα ή παροχή υπηρεσιών και οι πράξεις που διενεργεί το Σωματείο εντάσσονται στους σκοπούς του. Με προϋποθέσεις κάποιες εκδηλώσεις-πράξεις μπορούν να έχουν απαλλαγή από τον ΦΠΑ , με απόφαση του Προϊσταμένου της Δ.Ο.Υ. Ωστόσο, όταν σε περίπτωση χορηγίας σε σωματείο μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα υπάρχει ή υποκρύπτεται υποχρέωση αντιπαροχής (άμεση ή έμμεση διαφημιστική προβολή του χορηγού, π.χ. αναγραφή επωνυμίας του χορηγού σε αφίσες, έντυπα ή σχετικά φυλλάδια κ.λπ.), τότε υφίσταται η υποχρέωση έκδοσης Τιμολογίου Παροχής Υπηρεσιών (ΤΠΥ) από τον λήπτη της χορηγίας (σχετ. έγγραφα 1112914/769/0015/31.12.2007,1072414/6596/Β0014/22/14.3.2008.

Άρα με ιδιαίτερη προσοχή προγραμματίζονται όλες οι δράσεις του σωματείου που αφορούν στα έσοδα του και πριν τη πραγματοποίηση  τους  , θα ήταν καλό να ζητείται η συμβουλή Φοροτεχνικού.

Σε περίπτωση δε, που η πραγματοποίηση μια δράσης εντάσσεται σε πράξεις που υπόκεινται στο ΦΠΑ , τότε θα πρέπει να γίνουν όλες οι ενέργειες ώστε αυτό να κοινοποιηθεί στη Δ.Ο.Υ και να αποδοθεί εμπρόθεσμα ο Φόρος που οφείλεται , διότι η μη απόδοση , η απόκρυψη ή η ανακριβής απόδοση ΦΠΑ επισείει (πέραν των υψηλών χρηματικών προστίμων) και ποινικές ευθύνες για τους εκπροσώπους του Νομικού προσώπου ανεξάρτητα της μορφής του.

Γ.2. Άλλες Φορολογικές υποχρεώσεις των Σωματείων

Α)Σε περίπτωση απασχόλησης  έμμισθου προσωπικού (Αρ. 57 παρ. 1 Ν. 2238/1994)

Υποβολή ετήσιας Οριστικής Δήλωσης Φόρου Μισθωτών Υπηρεσιών(Έντυπο Ε7) , ανεξάρτητα αν δεν οφείλεται ή καταβλήθηκε Φ.Μ.Υ κατά τη διάρκεια του προηγούμενου διαχειριστικού έτους(01/01-31/12). Η δήλωση κατατίθεται ηλεκτρονικά μέχρι τις  31 Μαρτίου του επομένου έτους της απασχόλησης του/της Μισθωτού.

 

Β)Σε περίπτωση απασχόλησης Ελεύθερου Επαγγελματία (με παρακ/ση φόρου) (Αρ. 58 παρ. 1 Ν. 2238/1994) 

Υποβολή ετήσιας Οριστικής Δήλωσης Παρακρατούμενων Φόρων Εμπόρων και Ελευθέρων Επαγγελματιών , για τις Αμοιβές που καταβλήθηκαν σε Ελεύθερους Επαγγελματίες (πχ. Δικηγόρους, Λογιστές κλπ) τη διάρκεια του προηγούμενου διαχειριστικού έτους(01/01-31/12) και παρακρατήθηκε και αποδόθηκε από το Σωματείο ο αναλογούν φόρος στη Δ.Ο.Υ.

Σε περίπτωση δε, που λαμβάνει(απασχολεί) το σωματείο υπηρεσίες από Ελεύθερο Επαγγελματία , υποχρεούται να καταθέτει τον παρακρατηθέντα φόρο στην Δ.Ο.Υ ανά δίμηνο (20/01-20/03-20/05-20/07-20/09-20/11) κατά τη διάρκεια του έτους

Η Οριστική Δήλωση Παρακρατούμενων Φόρων Εμπόρων και Ελευθέρων Επαγγελματιών κατατίθεται ηλεκτρονικά μέχρι τις 30 Απριλίου του επομένου έτους της απασχόλησης του/της Ελευθέρου Επαγγελματία.

Γ.3. Λογιστική παρακολούθηση των σωματείων

Με το δεδομένο ότι δεν προκύπτει φορολογική υποχρέωση των σωματείων στη τήρηση επίσημων θεωρημένων Βιβλίων και πέραν της υποχρέωσης τήρησης των Βιβλίων που ορίζει η νομοθεσία για τα μη κερδοσκοπικά σωματεία (που αναφέρονται στο Άρθρο 2 του παρόντος), θεωρείται ότι είναι απόλυτα απαραίτητο για λόγους τάξης και χρηστής διαχείρισης, να τηρείται μια διαδικασία παρακολούθησης και καταγραφής της οικονομικής δραστηριότητας του σωματείου παρόμοιας με εκείνης της τήρησης, τουλάχιστον των Βιβλίων Εσόδων Εξόδων. Η διαδικασία αυτή είναι απλή , δεν απαιτεί ιδιαίτερες γνώσεις λογιστικής, ενώ συνάμα βοηθά το ίδια τα σωματεία και τη διοίκηση αυτών στη παρακολούθηση των οικονομικών δεδομένων του , σε συνθήκες απόλυτης διαφάνειας και τάξης.

Εν αρχή, θα πρέπει να τονιστεί  ότι τα σωματεία μη κερδοσκοπικού σκοπό , από τη στιγμή που διαθέτουν νομική και φορολογική υπόσταση, υποχρεούνται να τηρούν τη φορολογική νομοθεσία απαρέγκλιτα ανεξάρτητα από τον μη κερδοσκοπικό χαρακτήρα τους. Αυτό αφορά τόσο τα έσοδα , όσο και τα έξοδα τους τα οποία πέραν του σκοπού τους , θα πρέπει να είναι και ως προς την τυπική διάσταση, απόλυτα σύννομα με την εκάστοτε φορολογική νομοθεσία.

Συναντώνται πολλές φορές σε διάφορα σωματεία περιπτώσεις,  που λαμβάνονται ανεπίσημα και μη σύννομα παραστατικά που ναι μεν δεν επιβαρύνουν επιπλέον οικονομικά το σωματείο  λόγω μη καταβολής επιπλέον ποσού για ΦΠΑ  , αλλά από την άλλη διαπράττεται έτσι  σοβαρή φορολογική παράβαση διότι αποφεύγεται η καταβολή του νομίμου ΦΠΑ τόσο από το σωματείο ,όσο και από τον πωλητή ή τον παρέχοντα υπηρεσίες στον σωματείο. (πχ. απλά χαρτάκια  αντί της νόμιμης απόδειξης από ταμειακή φορολογική μηχανή).

Διευκρινίζεται ότι η τακτική αυτή είναι απόλυτα παράνομη και σε καμία περίπτωση δεν δικαιολογείται ή δεν πρόκειται να δικαιολογηθεί από οποιαδήποτε επίσημη  αρχή  , λόγω του μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα του σωματείου που εν κατακλείδι ενεργεί οικονομικές πράξεις στα πλαίσια του σκοπού του.

Συμπερασματικά λοιπόν όλα τα παραστατικά που αφορούν στα Έσοδα και στα Έξοδα του σωματείου , θα πρέπει να εκδίδονται πάντα με βάση τις εκάστοτε φορολογικές διατάξεις και αυτό θα πρέπει να τηρείται απαρέγκλιτα, έστω και αν υπάρχει επιπλέον οικονομική επιβάρυνση του Σωματείου. Αυτά είναι τα εξής:

Παραστατικά Εσόδων

Αποδείξεις Εσόδων (Αθεώρητες) : Αφορούν στις συνδρομές των μελών του σωματείου , στις έκτακτες οικονομικές ενισχύσεις μελών ή άλλων ιδιωτών . Στις αποδείξεις αναγράφεται η ημερομηνία έκδοσης (είσπραξης) το ονοματεπώνυμο , η διεύθυνση και αν ζητηθεί ο ΑΦΜ  και η Δ.Ο.Υ. του μέλους ή του ιδιώτη που καταβάλλει οποιοδήποτε ποσό. Επίσης στην αιτιολογία διευκρινίζεται επακριβώς ο λόγος της είσπραξης (Συνδρομή , οικονομική ενίσχυση κά.). Επισημαίνεται εκ νέου ότι όσον αφορά στις επαγγελματικές οργανώσεις οι ανώνυμες δωρεές απαγορεύονται αφού πρέπει να γίνονται πάντοτε επωνύμως.

Τιμολόγια (αθεώρητα) : Αφορούν κυρίως ποσά από χορηγίες ή επιχορηγήσεις από Νομικά Πρόσωπα Ιδιωτικού ή Δημοσίου Δικαίου (ιδιωτικές εταιρείες , το Δημόσιο και φορείς του ). Στο Τιμολόγιο αναγράφεται η ημερομηνία έκδοσης , τα φορολογικά στοιχεία (Επωνυμία , ΑΦΜ , Δ.Ο.Υ. , Διεύθυνση , Επάγγελμα ή είδος φορέα) , καθώς και η αιτιολογία που αφορά το προς είσπραξη ποσό.

Αποδείξεις Είσπραξης (Αθεώρητες) : Χρησιμοποιούνται για την είσπραξη ποσών που προέρχονται από την έκδοση των Τιμολογίων. Οι αποδείξεις αυτές εκδίδονται κατά την είσπραξη των ποσών(απαραίτητη η ημερομηνία) με τη μορφή μετρητών που λαμβάνονται από το σωματείο ή με τη κατάθεση ποσών σε τραπεζικό λογαριασμό του σωματείου ή με τη λήψη κάποιας επιταγής. Στις αποδείξεις είσπραξης θα πρέπει να περιγράφεται επακριβώς το παραστατικό έναντι του οποίου λαμβάνεται το οποιοδήποτε ποσό και η μορφή της είσπραξης (λ.χ. μετρητά , κατάθεση σε τραπεζικό λογαριασμό , επιταγή με τα στοιχεία της κλπ.).

Παραστατικά Εξόδων

Αποδείξεις Λιανικής Πώλησης –Παροχής Υπηρεσιών & Αποδείξεις Φορολογικών Ταμειακών Μηχανών(ΦΤΜ): Εκδίδονται βάσει του άρθρου 12 παρ. 5 ΚΒΣ για την πώληση αγαθών ή υπηρεσιών από εμπορικές επιχειρήσεις. Με βάση τη φορολογική νομοθεσία όλες οι εμπορικές επιχειρήσεις είναι υποχρεωμένες να εκδίδουν τις αποδείξεις αυτές. Στις αποδείξεις αυτές εμπεριέχεται υποχρεωτικά ο ΦΠΑ.

Δελτίο Αποστολής-Τιμολόγιο (ΔΑΤ), Τιμολόγιο Παροχής Υπηρεσιών (Τ.Π.Υ) , Τιμολόγιο Πώλησης (Τ.Π) (προϋποθέτει πρώτα έκδοση Δελτίου Αποστολής(Δ.Α)) : Εκδίδονται από επαγγελματίες και εταιρείες για τη πώληση αγαθών ή την παροχή υπηρεσιών. Στα παραστατικά αυτά εμφανίζεται ευκρινώς η επιβάρυνση του ΦΠΑ.

Πιστωτικό Τιμολόγιο (ΠΤ) : Εκδίδεται όταν σε κάποιο επαγγελματία ή εταιρεία επιστρέφεται ένα αγαθό (κυρίως) και προϋποθέτει την έκδοση Δελτίου Αποστολής από τη πλευρά του σωματείου, όπου θα εμφανίζεται ότι επιστρέφεται το αγαθό.

Απόδειξη Παροχής Υπηρεσιών (ΑΠΥ) : Εκδίδεται από Ελεύθερους Επαγγελματίες (Δικηγόρους , Ιατρούς , Μηχανικούς , Λογιστές κλπ) και όταν η αξία της υπερβαίνει τα 300 €  είναι υποχρεωτικό να παρακρατείται φόρος εισοδήματος  20% που αποδίδεται στη Δ.Ο.Υ της έδρας του σωματείου. Η εξόφληση των παραστατικών αυτών γίνεται μέσω επιταγής ή τραπεζικού λογαριασμού όταν εμπεριέχουν αξίες άνω ενός συγκεκριμένου ποσού καθαρής αξίας (χωρίς ΦΠΑ) Στα παραστατικά αυτά εμφανίζεται ευκρινώς η επιβάρυνση του ΦΠΑ.

Αποδείξεις Δαπανών (άρθρο 15 § 1). (Αθεώρητες) : Εκδίδονται σε περίπτωση που καταβάλλεται κάποια  αμοιβή σε φυσικό πρόσωπο και αφορά κάποια πρόσκαιρη εργασία που προσφέρει προς το σωματείο , δεν είναι επαγγελματίας και το ποσό της αμοιβής του, σε ετήσια βάση , δεν ξεπερνά τις 5.000 €. Από οποιοδήποτε ποσό καταβάλλεται παρακρατείται για φόρο εισοδήματος 20% καθώς και Χαρτόσημο-ΟΓΑ 3,60% και τα ποσά αυτά αποδίδονται στη Δ.Ο.Υ της έδρας του σωματείου. Το όριο των 5.000 € αφορά αμοιβή , ανά φυσικό πρόσωπο.

Αποδείξεις Πληρωμής (Αθεώρητες) : Εκδίδονται  για τη πληρωμή ποσών που προέρχονται από τη λήψη των Τιμολογίων & Αποδείξεων Π.Υ. (ΔΑΤ-Τ.Π.Υ.-Τ.Π-Α.Π.Υ). Οι αποδείξεις αυτές εκδίδονται κατά τη πληρωμή των ποσών( απαραίτητη η ημερομηνία) με τη μορφή μετρητών που καταβάλλονται από το σωματείο, ή με τη κατάθεση ποσών σε Τραπεζικό λογαριασμό του Προμηθευτή (εκδότη παραστατικού) ή με τη παράδοση κάποιας επιταγής. Στις Αποδείξεις Πληρωμής θα πρέπει να περιγράφεται επακριβώς το παραστατικό έναντι του οποίου καταβάλλεται  το οποιοδήποτε ποσό και η μορφή της είσπραξης (μετρητά , κατάθεση σε τραπεζικό λογαριασμό , επιταγή με τα στοιχεία της). Για λόγους τάξης εκδίδονται και σε περίπτωση που ο Προμηθευτής (εκδότης παραστατικού) εκδίδει και δική του απόδειξη.

Επισήμανση : Οι Αποδείξεις Είσπραξης (Αθεώρητες) & οι Αποδείξεις Πληρωμής (Αθεώρητες) δεν αποτελούν στοιχεία-παραστατικά Εσόδων ή Εξόδων αντίστοιχα , αλλά στοιχεία που αφορούν το ταμείο του Σωματείου. Ως εκ τούτου δεν μπορεί να θεωρηθεί ως έξοδο ή έσοδο οποιοδήποτε ποσό με την έκδοση μιας τέτοιας απόδειξης, διότι αυτές χρησιμοποιούνται ΜΟΝΟ για την πιστοποίηση της είσπραξης ή της πληρωμής κάποιου παραστατικού Εσόδου ή Εξόδου αντίστοιχα.

Όλα τα παραστατικά Εσόδων είναι αριθμημένα και εμπεριέχουν είτε σε έντυπη μορφή είτε με σφραγίδα τα φορολογικά στοιχεία του σωματείου απαραίτητα. Τα στοιχεία αυτά είναι η πλήρης επωνυμία του σωματείου, η Διεύθυνση του , ο ΑΦΜ  και η Δ.Ο.Υ στην οποία ανήκει. Παράλληλα όλα τα παραστατικά Εξόδων θα πρέπει να εμπεριέχουν τα αντίστοιχα στοιχεία του προμηθευτή αγαθών  ή του παρέχοντα υπηρεσίες προς το σωματείο.

Δ. Περαιτέρω, ατά τη διάταξη του άρθρου 211 του Α.Κ. δήλωση βούλησης από κάποιον (αντιπρόσωπο) στο όνομα άλλου (αντιπροσωπευομένου) υποχρεώνει τον αντιπροσωπευόμενο, εφόσον έγινε εντός των ορίων της εξουσίας αντιπροσώπευσης, η οποία, κατά το άρθρο 216 του Α.Κ., παρέχεται με τη σχετική μονομερή δικαιοπραξία (πληρεξουσιότητα). Εξάλλου, όπως προκύπτει από τις διατάξεις των άρθρων 229 επ. του Α Κ., αν ο αντιπρόσωπος ενήργησε καθ` υπέρβαση των ορίων της πληρεξουσιότητας κατά τη σύναψη σύμβασης με τρίτον, εφόσον ο αντιπροσωπευόμενος πληρεξουσιοδότης δεν εγκρίνει την καταρτισθείσα με τον τρίτο δικαιοπραξία, αλλά την αποκρούσει, η τελευταία είναι άκυρη (ανίσχυρη) έναντι αυτού, γιατί η υπέρβαση αυτή ισοδυναμεί με ενέργεια χωρίς πληρεξουσιότητα. Δηλαδή στην περίπτωση κατά την οποία κάποιος καταρτίζει     μία σύμβαση ως αντιπρόσωπος άλλου χωρίς πληρεξουσιότητα, η σύμβαση αυτή δεν έχει, κατ`

αρχήν, σύμφωνα με το άρθρο 229 του Α.Κ., υποχρεωτική ισχύ για τον αντιπροσωπευόμενο. Αυτό όμως δεν σημαίνει και ότι η σύμβαση είναι άκυρη, απλώς το κύρος και η δεσμευτικότητά της έναντι του αντιπροσωπευομένου εξαρτώνται από την έγκριση του και συνεπώς μέχρι την έγκριση ή την απόκρουση (αποποίηση) εκ μέρους του αντιπροσωπευομένου αυτή είναι ατελής και μετέωρη, με την έννοια ότι προσωρινά δεν παράγει αποτέλεσμα (βλ. ΑΠ.1462/1998 Τ.Ν.Π. ΝΟΜΟΣ, Εφ.Δωδ.60/2006 Τ.Ν.Π, ΝΟΜΟΣ, Εφ.Δωδ.84/2005 Τ.Ν.Π. ΝΟΜΟΣ).

Ακόμη, όμως, και στην περίπτωση που η σχετική δικαιοπραξία είναι άκυρη, μπορεί να δημιουργηθεί ευθύνη του νομικού προσώπου βάσει των ΑΚ 229, 730 και 904 ΑΚ[14].

Ε. Τα μέλη της διοίκησης κάθε επαγγελματικής οργάνωσης ευθύνονται βάσει του άρθρου 714 ΑΚ έναντι του νομικού προσώπου για κάθε πταίσμα, δηλαδή όχι μόνον για δόλο αλλά και για κάθε αμέλεια, ακόμη και ελαφριά. Έτσι, οφείλουν να καταβάλουν την επιμέλεια που καταβάλλει στις συναλλαγές ο μέσος συνετός άνθρωπος[15]. Το πταίσμα τεκμαίρεται από τη μη τήρηση των υποχρεώσεων των εντολοδόχων- μελών της διοίκησης προς εκπλήρωση των καθηκόντων τους[16]. 

Τα μέλη της διοίκησης κάθε επαγγελματικής οργάνωσης σε περίπτωση μη εκτέλεσης ή μη προσήκουσας εκτέλεσης των καθηκόντων τους ευθύνονται σε αποζημίωση της επαγγελματικής οργάνωσης προς αποκατάσταση κάθε ζημίας, θετικής κι αποθετικής[17], την οποία υπέστη το νομικό πρόσωπο από υπαιτιότητά τους με γενεσιουργό αιτία το πταίσμα τους. Το σωματείο δικαιούται ακόμη να ζητήσει και ό,τι τα μέλη της διοίκησής του με την ιδιότητά τους αυτή παρέλειψαν να αποκτήσουν[18]. Αν δεν επήλθε ζημία η επαγγελματική οργάνωση δεν μπορεί να παραπονεθεί για το πταίσμα του εντολοδόχου ενώ τα μέλη της διοίκησης επαγγελματικής οργάνωσης απαλλάσσονται εάν η οργάνωση συναινέσει στην παρέκκλιση από τα όρια της εντολής ή εγκρίνει αυτή μεταγενέστερα κατά τρόπο συγκεκριμένο και ρητό[19].

Τέλος, η αξίωση κάθε επαγγελματικής οργάνωσης για αποκατάσταση της ζημίας που του προκάλεσαν μέλη της διοίκησής του υπόκειται σε 20ετή παραγραφή[20] ενώ εάν απορρέει από αδικοπραξία σε 5ετή παραγραφή.

2. ΤΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΠΟΥ ΤΕΘΗΚΑΝ ΥΠΟΨΗ ΜΟΥ

Α. Κατ’ αρχάς, τέθηκε υπόψη μου το από 09-09-1987 νομίμως δημοσιευμένο καταστατικό της ιδρυθείσας το έτος 1946 δευτεροβάθμιας επαγγελματικής οργάνωσης με την επωνυμία «ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ, ΒΙΟΤΕΧΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΕΜΠΟΡΙΚΩΝ ΣΩΜΑΤΕΙΩΝ Ν. ΣΕΡΡΩΝ» σε ακριβές φωτοαντίγραφό του με ημερομηνία επικύρωσης από το Πρωτοδικείο Σερρών την 08η-05-2014. Από την μελέτη του εν λόγω καταστατικού προκύπτουν τα εξής:

Βάσει του άρθρου 2 του ως άνω καταστατικού, σκοποί της Ο.Ε.Β.Ε.Σ.Σ.Σ είναι «η διεκδίκηση, η διαφύλαξη, η μελέτη και η προαγωγή των κοινών οικονομικών, κοινωνικών και επαγγελματικών συμφερόντων των μελών της, στα πλαίσια της εξυπηρέτησης του κοινωνικού συνόλου. Ειδικότερα, η Ομοσπονδία σκοπούς έχει α) την καλλιέργεια, υποβοήθηση και διάδοση του πνεύματος του συνδικαλισμού στους κλάδους των Επαγγελματιών- Βιοτεχνών – Εμπόρων με την γενίκευση της συμμετοχής όλων στις πρωτοβάθμιες συνδικαλιστικές οργανώσεις και μέσω αυτών στις αντίστοιχες δευτεροβάθμιες και τριτοβάθμιες συνδικαλιστικές οργανώσεις, β) τη συστηματική μελέτη των προβλημάτων των κλάδων, για την προσφορότερη συλλογική διεκδίκηση και επίλυση αυτών, γ) την ενθάρρυνση και προώθηση της συνεργασίας των μελών, με την οργάνωσή τους σε κοινοπραξίες και συνεταιρισμούς, κάθε οικονομικής μορφής, για την αποτελεσματικότερη προάσπιση και προαγωγή των οικονομικών, επαγγελματικών και ασφαλιστικών συμφερόντων τους, δ) την ανάπτυξη πνεύματος αλληλεγγύης και αλληλοβοηθείας μεταξύ των μελών και την εξασφάλιση συνθηκών βελτίωσης της επαγγελματικής κατάρτισης και της ανόδου του πολιτιστικού και μορφωτικού επιπέδου αυτών και ε) την καλλιέργεια, εξύψωση και υπεράσπιση των πανανθρώπινων ιδανικών, της ελευθερίας, της δημοκρατίας, της Εθνικής ανεξαρτησίας, της κοινωνικής δικαιοσύνης και της Ειρήνης».

Ενόψει των παραπάνω σε συνδυασμό με το γεγονός ότι τόσο βάσει νόμου όσο και του άρθρου 4 του παραπάνω καταστατικού η ΟΕΒΕΣΣ αποτελεί δευτεροβάθμια επαγγελματική οργάνωση με μέλη της τις νομίμως λειτουργούσες πρωτοβάθμιες επαγγελματικές οργανώσεις, που έχουν με τη σειρά τους δικά τους μέλη φυσικά πρόσωπα που ασκούν το επάγγελμα του βιοτέχνη, εμπόρου ή άλλου γενικά επαγγελματία με έδρα στο Νομό Σερρών, προκύπτει αβίαστα το συμπέρασμα ότι στους καταστατικούς σκοπούς της ΟΕΒΕΣΣ δεν ανήκει ούτε η παροχή υπηρεσιών/ πώληση αγαθών προς τα μέλη των πρωτοβάθμιων επαγγελματικών οργανώσεων ούτε ιδίως η παροχή οικονομικών διευκολύνσεων ή ενισχύσεων προς τα μέλη των πρωτοβάθμιων επαγγελματικών οργανώσεων. Η θέση αυτή επιρρωνύεται κι από το γεγονός ότι στο άρθρο 3 του ως άνω καταστατικού όπου παρατίθενται αναλυτικά τα μέσα που μπορεί να μετέλθει η ΟΕΒΕΣΣ προς επίτευξη των σκοπών της δεν περιέχεται κάποια από τις ανωτέρω επίμαχες περιπτώσεις.   

 

Ανώτατο όργανο της Ο.Ε.Β.Ε.Σ.Σ. αποτελεί η Γενική Συνέλευση των Αντιπροσώπων των ταμειακά εντάξει μελών της η οποία αποφασίζει, βάσει του άρθρου 11 παρ. 5 του ως άνω καταστατικού, για κάθε θέμα που δεν υπάγεται, σύμφωνα με το νόμο ή το καταστατικό, στην αρμοδιότητα άλλου οργάνου. Περαιτέρω, βάσει του άρθρου 16 του ως άνω καταστατικού, το Δ.Σ. διοικεί και διαχειρίζεται τις υποθέσεις της Ο.Ε.Β.Ε.Σ.Σ. και κατευθύνει τις δράσεις της, στην επιδίωξη και πραγμάτωση των καταστατικών σκοπών της.

Σημαντικός κρίνεται ο όρος της παραγράφου 4 του άρθρου 17 του ως άνω καταστατικού βάσει του οποίου ο Πρόεδρος της Ο.Ε.Β.Ε.Σ.Σ.,  αν κι αποτελεί ο ίδιος τον νόμιμο εκπρόσωπο της τελευταίας, εντούτοις για να είναι έγκυρη η εκ μέρους του σύναψη συμβάσεων με τρίτους στο όνομα της Ομοσπονδίας απαιτείται αφενός μεν απόφαση του Δ.Σ. το οποίο ο Πρόεδρος εκπροσωπεί κι αφετέρου σύμπραξη του Γενικού Γραμματέα της Ο.Ε.Β.Ε.Σ.Σ.. Ακόμη, ο Γενικός Γραμματέας της Ο.Ε.Β.Ε.Σ.Σ. βάσει του άρθρου 18 παρ. 2 προσυπογράφει μαζί με τον Πρόεδρο της όλα τα εξερχόμενα έγγραφα, τα εντάλματα πληρωμής τις εντολές και τις επιταγές.  Τέλος, τα γραμμάτια είσπραξης, βάσει του άρθρου 19 παρ. 1 περ. α’ του ως άνω καταστατικού, προσυπογράφονται από τον Πρόεδρο της Ο.Ε.Β.Ε.Σ.Σ. μαζί με τον Ταμία της.

Β. Κατά δεύτερον, τέθηκε υπόψη μου το από 14-10-2013 Πρακτικό Εφορευτικής Επιτροπής των από την ίδια ημερομηνία αρχαιρεσιών της Ο.Ε.Β.Ε.Σ.Σ. που υπογράφεται νομίμως από την διορισθείσα δυνάμει της υπ’ αριθμ. 1405/2013 απόφασης της κ. Προέδρου Πρωτοδικών Σερρών Δικαστική Αντιπρόσωπο, ήτοι την κ. Ειρηνοδίκη Σερρών Δήμητρα Μητρογιάννη. Από το εν λόγω πρακτικό προκύπτει η νέα κι ήδη νυν διοίκηση της Ο.Ε.Β.Ε.Σ.Σ.

Γ. Προφορικά μου ειπώθηκε, κατά τρίτον, ότι κατά την ως άνω εκλογοαπολογιστική Γ.Σ. της Ο.Ε.Β.Ε.Σ.Σ. δεν υπερψηφίσθηκε η απαλλαγή των μελών του απερχόμενου Δ.Σ. της Ο.Ε.Β.Ε.Σ.Σ. για πράξεις ή παραλείψεις τους στο πλαίσιο της διαχείρισης των υποθέσεων της άνω Ομοσπονδίας.

Δ. Τέλος, μου κοινοποιήθηκε και τέθηκε υπόψη μου το από 02-05-2014 και με αριθμό πρωτοκόλλου 982/05-05-2014 έγγραφο πόρισμα του Λογιστή Α’ τάξης, Παναγιώτη Στεφανίδη, κατοίκου Σερρών, οδός Π. Μελά 22. Το εν λόγω πόρισμα συντάχθηκε έπειτα από έλεγχο που πραγματοποίησε ο ως άνω λογιστής στις αρχές Απριλίου 2014 στα βιβλία, στοιχεία και παραστατικά της Ο.Ε.Β.Ε.Σ.Σ.

Το ως άνω πόρισμα καταλήγει με την διαπίστωση σοβαρών παραβάσεων της κείμενης φορολογικής νομοθεσίας που επισύρουν σωρεία φορολογικών προστίμων. Επιπλέον, διαπιστώθηκε ταμειακό έλλειμμα ποσού 13.491,06 ευρώ.

3. ΤΟ ΤΕΘΕΝ ΕΡΩΤΗΜΑ

Το ερώτημα που μου τέθηκε, όπως περιλαμβάνεται στο υπ’ αριθμ. πρωτοκ. 983/06-05-2014 έγγραφο της Ο.Ε.Β.Ε.Σ.Σ. προς τον Δικηγορικό Σύλλογο Σερρών, ήτοι σε ποιες ενέργειες πρέπει να προβεί η διοίκηση της Ο.Ε.Β.Ε.Σ.Σ. για να είναι σύμφωνη με το νόμο, είναι γενικό αλλά κατανοητό.

Λόγω της ευρύτητας της διατύπωσης του ως άνω ερωτήματος, το τελευταίο θα απαντηθεί προεχόντως από την σκοπιά του αστικού κι εμπορικού δικαίου και δευτερευόντως από την πλευρά του ποινικού και φορολογικού δικαίου. Τούτο δεν γίνεται τυχαία, διότι το ως άνω ερώτημα, ενόψει του γεγονότος ότι βάσει γενικής αρχής του δικαίου η διοίκηση κάθε νομικού προσώπου έχει ως πρωταρχικό καθήκον την διασφάλιση των συμφερόντων του τελευταίου, ερμηνεύεται ως εξής: σε ποιες ενέργειες πρέπει να προβεί η διοίκηση της Ο.Ε.Β.Ε.Σ.Σ. για να κατοχυρώσει τα συμφέροντα της Ομοσπονδίας.  

 4. ΔΙΑΠΙΣΤΩΣΕΙΣ – ΣΥΣΤΑΣΕΙΣ

Δεδομένων όλων των παραπάνω και υπό την επιφύλαξη της βασιμότητας όλων των αναφερομένων πραγματικών περιστατικών καθώς και των διαπιστώσεων του παραπάνω πορίσματος,  ο υπογράφων την παρούσα

ΓΝΩΜΟΔΟΤΩ

1. Κατά πρώτον, πράγματι, τα όσα διαπιστώθηκαν με το ως άνω πόρισμα του ως άνω Λογιστή Α’ τάξης συνιστούν αφενός μεν φορολογικές παραβάσεις, ικανές να επισύρουν φορολογικές κυρώσεις, κι αφετέρου ενδείξεις έλλειψης χρηστής διοίκησης.

2. Η μη κάλυψη πολλών εξόδων της Ο.Ε.Β.Ε.Σ.Σ. σχετικά με δαπάνες φιλοξενίας, εστίασης, απασχόλησης, προσωπικού και τρίτων από νόμιμα φορολογικά παραστατικά στοιχεία αλλά από απλά χαρτάκια σημειώσεων συνιστά μη προσήκουσα εκτέλεση των καθηκόντων των υπεύθυνων οργάνων από την οποία τεκμαίρεται πταίσμα, υπό την νομική έννοια, των τελευταίων.

3. Είναι πραγματικό ζήτημα που χρήζει έρευνας να διαπιστωθεί εάν λόγω της ως άνω πραγματοποίησης πολλών δαπανών άνευ των νόμιμων παραστατικών η Ο.Ε.Β.Ε.Σ.Σ υπέστη θετική ή αποθετική υλική ζημία, που θα πρέπει να αποκατασταθεί. Για το λόγο αυτό καθώς και προς αποφυγή τυχόν ποινικών εμπλοκών πρέπει τα αρμόδια όργανα να κληθούν να δώσουν επαρκείς εξηγήσεις.

4. Βάσει των επικρατούντων συναλλακτικών ηθών στο χώρο των σωματείων και των διδαγμάτων της κοινής πείρας, η ως άνω έλλειψη επιμελούς διαχείρισης, ακόμη κι αν δεν προξένησε οικονομική βλάβη στην Ο.Ε.Β.Ε.Σ.Σ., είναι πολύ πιθανό να της προκάλεσε ηθική βλάβη, ήτοι προσβολή  της φήμης και του κύρους της, ιδίως εάν διαπιστωθεί ότι λ..χ εξαιτίας αυτής πολλά εν ενεργεία ή εν δυνάμει μέλη της έχασαν την εμπιστοσύνη της τόσο προς την ίδια την Ο.Ε.Β.Ε.Σ.Σ. όσο προς τον επαγγελματικό συνδικαλισμό εν γένει.  

5. Πράξεις ή παραλείψεις των υπεύθυνων οργάνων της Ο.Ε.Β.Ε.Σ.Σ. για τις οποίες είτε δεν παρασχέθηκε ρητή απαλλαγή από την αρμόδια Γ.Σ. της Ομοσπονδίας είτε μεν παρασχέθηκε προγενέστερα σχετική απαλλαγή, αλλά δίχως πλήρη και σφαιρική λογοδοσία των εν λόγω οργάνων προς το σώμα της Γ.Σ., εξακολουθούν να γεννούν τυχόν ευθύνη τους έναντι της Ο.Ε.Β.Ε.Σ.Σ. προς αποζημίωση, η οποία υπόκειται σε 20ετή παραγραφή από την επέλευση της ζημίας.

6. Είναι ευθύνη του νυν Δ.Σ. της Ο.Ε.Β.Ε.Σ.Σ. να διαπιστώσει εάν η Ομοσπονδία έχει υποστεί ηθική βλάβη ή υλικές ζημίες εξαιτίας των καταγραφεισών στο ως άνω πόρισμα παραβάσεων και σε περίπτωση καταφατικής απάντησης πρέπει να επιδιώξει την αποκατάσταση των εν λόγω ζημιών.

7. Εναπόκειται, περαιτέρω, στην διακριτική ευχέρεια της Ο.Ε.Β.Ε.Σ.Σ. ο καθορισμός του τρόπου προσδιορισμού της έκτασης των τυχόν βλαβών της Ο.Ε.Β.Ε.Σ.Σ. από τις ως άνω παραβάσεις καθώς και ο εξωδικαστικός ή δικαστικός τρόπος διεκδίκησης των νόμιμων αποζημιώσεων και της διευθέτησης των εν γένει διαφορών.

8. Ειδικότερα, τα έσοδα και έξοδα που αναφέρονται στις δύο πρώτες παρατηρήσεις του πορίσματος του ως άνω λογιστή πρέπει να τακτοποιηθούν λογιστικά ίσως και μέσω συνεργασίας με τους αναφερόμενους πιστωτές και φορείς.

9. Οι κατεχόμενες μετοχές της Συνεταιριστικής Τράπεζας Ν. Σερρών ΣΥΝ.ΠΕ. πρέπει να τακτοποιηθούν επίσης ως προς την λογιστική τους απεικόνιση.

10. Δαπάνες της Ο.Ε.Β.Ε.Σ.Σ. που τυχόν θα διαπιστωθούν ότι έγιναν στο πλαίσιο συναλλαγών εκτός των ορίων των καταστατικών σκοπών της Ο.Ε.Β.Ε.Σ.Σ., όπως ιδίως δανείων ή δωρεών σε μέλη πρωτοβάθμιων επαγγελματικών οργανώσεων, απορρέουν από συμβάσεις άκυρες, που δεν δεσμεύουν την Ο.Ε.Β.Ε.Σ.Σ. και πρέπει να αναζητηθούν από τους αντισυμβαλλομένους. Σε περίπτωση που κάτι τέτοιο δεν είναι πλέον οικονομικώς εφικτό ή δικαστικώς επιδιώξιμο, τότε πρέπει τα αντίστοιχα ποσά να αναζητηθούν ως αποζημίωση από τα αρμόδια όργανα διοίκησης. Πάντως, μπορεί βασίμως και πειστικά να υποστηριχθεί ότι τυχόν δωρεές ή άλλου είδους οικονομικές ενισχύσεις που έγιναν προς τα διάφορα πρωτοβάθμια σωματεία μέλη της Ο.Ε.Β.Ε.Σ.Σ. είναι έγκυρες, εφόσον προκύψει ότι έγινα βάσει νόμιμων αποφάσεων του Δ.Σ. της Ομοσπονδίας, δικαιολογημένα για σοβαρούς κι έκτακτους λόγους αλληλεγγύης μεταξύ των επαγγελματικών οργανώσεων και κάτι τέτοιο θα αποδεικνύεται προσηκόντως και πλήρως.

11. Αναφορικά με την επιταγή σε διαταγή της Ο.Ε.Β.Ε.Σ.Σ. ποσού 12.000,00 ευρώ με φερόμενη ημερομηνία έκδοσης 10-06-2010 του Αθανάσιου Β. Κατρακάζη, για την οποία γίνεται λόγος στην υπ’ αριθμ. 4 παρατήρηση του ως άνω πορίσματος, πρέπει, κατ’ αρχάς, να διευκρινιστούν αφενός μεν η υποκείμενη αιτία βάσει της οποίας εκδόθηκε η εν λόγω επιταγή κι εάν το επίδικο ποσό δόθηκε εκ μέρους της Ομοσπονδίας κι αφετέρου εάν η τελευταία σφραγίστηκε εμπρόθεσμα, ήτοι μέχρι τις 18-06-2010, κι η σχετική αξίωση επιδιώχθηκε να εισπραχθεί δικαστικά εντός της νόμιμης εξάμηνης προθεσμίας[21]. Σε περίπτωση που κάτι τέτοιο δεν συνέβη, τότε απομένει στην Ο.Ε.Β.Ε.Σ.Σ. μόνον η αγωγή βάσει των διατάξεων των άρθρων 914 επ. ΑΚ περί αδικοπραξίας κατά του ως άνω εκδότη, η οποία υπόκειται σε 5ετη παραγραφή που δεν έχει λήξει ακόμη[22]. Γενικώς, ενόψει του ότι ο Αθανάσιος Κατρακάζης αποτελεί φυσικό πρόσωπο που δεν μπορεί να είναι μέλος της Ο.Ε.Β.Ε.Σ.Σ. κι απασχολείται επιχειρηματικά στο χώρο της εστίασης με προϊόντα μπουγάτσας είναι απορίας άξιο για ποια αιτία το εν λόγω φυσικό πρόσωπο εξέδωσε την ως άνω επιταγή σε διαταγή της Ο.Ε.Β.Ε.Σ.Σ. Εάν διαπιστωθεί ότι πρόκειται για αιτία που δεν εντάσσεται στους καταστατικούς σκοπούς της Ο.Ε.Β.Ε.Σ.Σ. κι άρα δεν δεσμεύει την τελευταία, τότε, πέραν από το ζήτημα της αναζήτησης του ως άνω ποσού από τον εκδότη της επιταγής, γεννάται και το θέμα της ενδεχόμενης αποζημιωτικής ευθύνης των αρμόδιων οργάνων της Ο.Ε.Β.Ε.Σ.Σ. που τυχόν συναλλάχθηκαν με τον παραπάνω εκδότη έναντι της Ομοσπονδίας, ιδίως εάν τελικά το ποσό αυτό δεν θα μπορέσει αντικειμενικώς να εισπραχθεί από τον παραπάνω εκδότη, όπως λ..χ στην περίπτωση πτώχευσης του τελευταίου ή έλλειψης ικανών περιουσιακών στοιχείων στο όνομά του, οπότε η σχετική ζημία της Ο.Ε.Β.Ε.Σ.Σ. θα θεωρείται βέβαιη. Περαιτέρω, είναι προς διερεύνηση το ζήτημα εάν κατά το χρόνο δημιουργίας του εν λόγω τυχόν χρέους προς την Ο.Ε.Β.Ε.Σ.Σ. τηρήθηκαν οι κανόνες επιμελούς διαχείρισης μέσω του ελέγχου της φερεγγυότητας του ως άνω εκδότη της επίμαχης επιταγής, εάν συνέπραξαν όλα τα καταστατικώς οριζόμενα όργανα της Ο.Ε.Β.Ε..Σ.Σ. για την αποδοχή της επίμαχης επιταγής καθώς κι εάν παρασχέθηκαν επαρκείς εξασφαλίσεις. Σε περίπτωση αρνητικής απάντησης γεννάται επίσης ζήτημα τυχόν αποζημιωτικής ευθύνης των αρμόδιων οργάνων της Ο.Ε.Β.ΕΣ.Σ. έναντι της τελευταίας, κάτι που επίσης θα ισχύει εάν διαπιστωθεί ότι η ως άνω επιταγή δεν εμφανίστηκε και σφραγίστηκε εγκαίρως στην πληρώτρια τράπεζα.

12. Σε περίπτωση που στο μέλλον επιβληθούν από τις αρμόδιες φορολογικές αρχές πρόστιμα ή άλλες κυρώσεις εις βάρος της Ο.Ε.Β.Ε.Σ.Σ. εξαιτίας των διαπιστωθεισών φορολογικών παραβάσεων τότε αυτά θα συνιστούν ζημία της Ομοσπονδίας για την οποία θα ενέχουν ευθύνη προς αποζημίωση τα αρμόδια όργανα που λόγω πταισμάτων τους συνετέλεσαν στην δημιουργία προϋποθέσεων η συνδρομή των οποίων θα συνεπάγεται την επιβολή των εν λόγω κυρώσεων.

13. Ως προς τις δαπάνες ύψους 44.897,69 ευρώ που έγιναν δίχως τα απαραίτητα παραστατικά πρέπει να κληθούν[23] τα αρμόδια όργανα επί της διοίκησης των οποίων οι εν λόγω δαπάνες πραγματοποιήθηκαν να τις δικαιολογήσουν και να αποδείξουν με κάθε πρόσφορο τρόπο ότι οι δαπάνες αυτές έγιναν αφενός μεν εντός των καταστατικών σκοπών της Ο.Ε.Β.Ε.Σ.Σ. κι αφετέρου ότι η Ομοσπονδία δεν υπέστη κάποια βλάβη στα συμφέροντά της εξαιτίας της διενέργειάς τους, μια και ήταν πραγματικές και στο αυτό ύψος.

14. Τέλος, ως προς το διαπιστωθέν ταμειακό έλλειμμα της Ο.Ε.Β.Ε.Σ.Σ. ύψους 13.491,06 ευρώ πρέπει να κληθούν και δη εγγράφως τα αρμόδια όργανα διοίκησης επί των ημερών των οποίων δημιουργήθηκε το εν λόγω έλλειμμα να αποδείξουν με κάθε πρόσφορο τρόπο τον λόγο ύπαρξης του ελλείμματος, τυχόν κάλυψή του, τον τρόπο διάθεσης των σχετικών κονδυλίων κι ότι ο τελευταίος ήταν εντός των καταστατικών σκοπών της Ο.Ε.Β.Ε.Σ.Σ. Μετά τις τυχόν εξηγήσεις, η Ο.Ε.Β.Ε.Σ.Σ., προκειμένου να διασφαλίσει με τον καλύτερο τρόπο τα συμφέροντά της, δια της Γ.Σ. έχει την υποχρέωση να απαλλάξει τα υπεύθυνα πρόσωπα για τυχόν πράξεις τους που θα αποδειχθεί ότι έγιναν εντός των ορίων των καταστατικών σκοπών της Ομοσπονδίας και να ζητήσει, εξωδικαστικώς ή και δικαστικώς, σχετική αποζημίωση από τα πρόσωπα αυτά για όσες πράξεις τους αποδειχθεί ότι δεν βρίσκονταν εντός των σκοπών της Ομοσπονδίας και ήταν τυχόν επιζημίες και συνεπώς δεν μπορούν να τύχουν της έγκρισης της τελευταίας. Η επιδίωξη αποζημίωσης, μάλιστα, θα έχει βάσιμες πιθανότητες ευδοκίμησης, εφόσον θα αποδεικνύεται ότι η σχετική ζημία/έλλειμμα της Ο.Ε.Β.Ε.Σ.Σ. προκλήθηκε αιτιωδώς λόγω πταίσματος των διατελεσάντων υπεύθυνων οργάνων της, το οποίο μάλιστα πταίσμα τεκμαίρεται από την μη προσήκουσα εκτέλεση των καθηκόντων των τελευταίων. 

15. Μετά τα παραπάνω, θα μπορεί να γίνει ακωλύτως η παράδοση και παραλαβή της διοίκησης της Ομοσπονδίας.

Σέρρες, 14-06-2014

Με τιμή,

Ο Γνωμοδοτών Δικηγόρος

ΧΡΗΣΤΟΣ ΧΑΡ. ΜΑΚΡΗΣ 

[1] Εφεξής και με την συντομογραφία Ο.Ε.Β.Ε.Σ.Σ.

[2] Κατόχου της υπ’ αριθμ. 16566/2002 άδειας Α’ τάξης.

[3] Βλ. Σ. Βλαστού, Δίκαιο Σωματείων, Συνδικαλιστικών και Εργοδοτικών Οργανώσεων, εκδόσεις Π. Ν. Σάκκουλα, έκδοση 2007, σελ. 66 και Γ. Ληξουριώτη, Συλλογικές εργασιακές σχέσεις-Οι κοινωνικοί συνομιλητές στις συλλογικές διαπραγματεύσεις, έκδοση 1992, σελ. 197.

[4] Βλ. άρθρο 1 Ν. 1712/1987, που ορίζει ότι «1. "Οι διατάξεις του νόμου αυτού εφαρμόζονται στις επαγγελματικές οργανώσεις των εμπόρων, των βιοτεχνών, των επαγγελματιών και των αυτοκινητιστών".  2.  Οι επαγγελματικές οργανώσεις έχουν σκοπό τη διαφύλαξη, τη μελέτη  και την προαγωγή των κοινών οικονομικών, κοινωνικών και επαγγελματικών  συμφερόντων  των  μελών  τους,  στα  πλαίσια  της   εξυπηρέτησης   του κοινωνικού συνόλου. Για  την  εκπλήρωση  του  σκοπού  αυτού οι επαγγελματικές οργανώσεις μπορούν ιδίως: "Να απευθύνονται στις δημόσιες διοικητικές και δικαστικές αρχές, την τοπική αυτοδιοίκηση, τις συνεταιριστικές οργανώσεις, τους αγροτικούς συλλόγους, τις συνδικαλιστικές οργανώσεις εσωτερικού και εξωτερικού και τους εκπροσώπους διαφόρων κοινωνικών ομάδων, για κάθε ζήτημα που αφορά τα επαγγελματικά συμφέροντα των μελών τους για τη διαμόρφωση , τη λήψηκαι την εφαρμογή των αποφάσεων, που αφορούν τα κοινά επαγγελματικά οικονομικά και κοινωνικά συμφέροντα των μελών τους και γενικότερα τα συμφέροντα του κοινωνικού συνόλου".   3. Οι επαγγελματικές οργανώσεις είναι σωματεία που διέπονται από τις  διατάξεις του νόμου αυτού και συμπληρωματικά  από  τις  διατάξεις  του Α.Κ.  και  του  εισαγωγικού  του νόμου. Οι οργανώσεις αυτές δεν ασκούν  κερδοσκοπική δραστηριότητα. Επιτρέπεται όμως να ενθαρρύνουν την ίδρυση από  τα  μέλη  τους  παραγωγικών,   καταναλωτικών,   προμηθευτικών   ή  πιστωτικών συνεταιρισμών,  να ιδρύουν εντευκτήρια και βιβλιοθήκες και να οργανώνουν προγράμματα επιμόρφωσης των μελών τους.».

[5] Η επωνυμία βάσει του άρθρου 2 παρ. 7 Ν. 1712/1987 πρέπει να είναι αληθινή, πραγματική και δηλωτική της σύνθεσης και του σκοπού της επαγγελματικής οργάνωσης. 

[6] Βλ. Στ. Βλαστού, ό.π. σελ. 70-71, Σ. Μουδόπουλου, Οι εργοδοτικές ενώσεις και η προβληματική της οργάνωσης των ελεύθερων επαγγελματιών, έκδοση 1994, 109-110.

[7] Βλ. Στ. Βλαστού, ό.π. σελ. 117.

[8] Βλ. ΣτΕ 1906/1910/1990, ΝΟΜΟΣ.

[9] Βλ. Βας. Βαθρακοκοίλη, ΕΡΝΟΜΑΚ άρθρο 78, Τόμος Α, σελ. 404.

[10] Βλ. ΑΠ 783/2000, ΝΟΜΟΣ.

[11] Για αυτό οι τρίτοι που συναλλάσσονται μέσω του Δ.Σ. με το σωματείο οφείλουν να εξετάζουν κάθε φορά εάν η συγκεκριμένη ενέργεια του Δ.Σ. κινείται εντός των πλαισίων του σκοπού του σωματείου και τα όρια της αντιπροσωπευτικής του εξουσίας, όπως αυτή προσδιορίζεται από το καταστατικό του σωματείου, στις διατάξεις του οποίου μπορούν να προσφύγουν μέσω των βιβλίων του αρμόδιου πρωτοδικείου, στα οποία είναι καταχωρημένο. 

[12] Πρβλ. Στ. Βλαστού, ό.π. σελ. 370-371.

[13] Βλ. Στ. Βλαστού, ό.π. σελ. 371.

[14] Βλ. Βας. Βαθρακοκοόλη, ΕΡΝΟΜΑΚ, άρθρο 70, τόμος Α΄, σελ. 378.

[15] Βλ. ΑΠ 1115/2003, ΝΟΜΟΣ.

[16] Βλ. ΑΠ 1115/2003, ΕφΠειρ 1323/1995, ΠΠρΘες 30440/2000, ΝΟΜΟΣ.

[17] Βλ. ΕφΑθ 2061/2009, ΕφΘες 2018/2008, ΝΟΜΟΣ.

[18] Βλ. ΑΠ 598/1968, ΝοΒ 11/888, ΕφΑθ 8044/1995, ΕΕμπΔ 1996 σελ. 306.

[19] Βλ. ΕφΑθ 4765/2006, ΝΟΜΟΣ.

[20] Βλ. ΑΠ 796/1994, ΕΕμπΔ 1996 σελ. 140.

[21]  Στο αρ. 52 παρ. 1 του ν. 5960/1933 "περί επιταγής" ορίζεται ότι "αι εξ αναγωγής αγωγαί του κομιστού κατά των οπισθογράφων, κατά του εκδότου και κατά των άλλων υποχρέων παραγράφονται μετά έξι μήνας από της λήξεως της προθεσμίας προς εμφάνιση". Η άπρακτη παρέλευση της εξάμηνης αυτής προθεσμίας παραγραφής έχει ως αποτέλεσμα την απώλεια της αγωγής (αναγωγής) του κομιστή από επιταγή και περαιτέρω τη θεμελίωση δικαιώματος του υπόχρεου να αρνηθεί την παροχή (ΑΚ 272 παρ. 1). Η συγκεκριμένη παραγραφή υπόκειται σε αναστολή και διακοπή σύμφωνα με τις γενικές διατάξεις για την παραγραφή και τη βραχυπρόθεσμη παραγραφή (αρ. 61 ν. 5960/1933), δηλαδή σύμφωνα με τις διατάξεις των αρ. 255-270 του ΑΚ ή άλλων ειδικών νόμων (ΕφΑθ 3995/1981 ΕΕμπΔ ΛΓ, 248). Έτσι την εξάμηνη προθεσμία παραγραφής του αρ. 52 του ν. 5960/1933 διακόπτει, κατά το αρ. 261 ΑΚ, η έγερση αγωγής με αντικείμενο την αξίωση του κομιστή από τραπεζική επιταγή (εδ. α΄). Η παραγραφή που διακόπηκε με τον τρόπο αυτό αρχίζει και πάλι από την τελευταία διαδικαστική πράξη των διαδίκων ή του Δικαστηρίου (εδ. β΄). Κατά την αληθινή έννοια του εδ. α΄ του πιο πάνω άρθρου, για να επέλθει διακοπή της παραγραφής απαιτείται έγερση αγωγής από το δικαιούχο κατά του υπόχρεου, με την οποία εξομοιώνεται κάθε επιθετική πράξη του δικαιούχου της απαίτησης κατά του τελευταίου (ΑΠ 153/2000 ΕλλΔ 41, 763), όπως δε συνάγεται και από τη γραμματική και από τη λογική ερμηνεία του εδ. β΄ του ίδιου άρθρου, μετά τη με τον τρόπο αυτό επέλευση της διακοπής, σε περίπτωση αδράνειας των διαδίκων, και για να μην επέλθει διαιώνιση της απαίτησης, είναι δυνατόν αυτή να παραγραφεί κατά τη διάρκεια της δίκης. Η παραγραφή που διακόπηκε με την έγερση της αγωγής αρχίζει και πάλι (ομοειδής και ισόχρονη προς την αρχική) από την τελευταία διαδικαστική πράξη των διαδίκων (χωρίς να εξετάζεται με επιμέλεια ποίου απ΄ αυτούς ασκήθηκε) ή του Δικαστηρίου, όπως είναι ο ορισμός δικασίμου, η άσκηση ένδικου μέσου και κάθε άλλη, έστω και άκυρη, πάντως υπαρκτή διαδικαστική ενέργεια, και συμπληρώνεται αν μεταξύ δύο συνεχόμενων διαδικαστικών πράξεων ή μετά την τελευταία διαδικαστική πράξη διέρρευσε ο χρόνος της παραγραφής (ΑΠ 1358/1999, ΑΠ 1368/1996, ΕφΑθ 5105/2002 αδημ.). Περαιτέρω, συμπληρώνοντας τη ρύθμιση του αρ. 261 ΑΚ, το αρ. 634 παρ. 1 ΚΠολΔ ορίζει ότι η επίδοση της διαταγής πληρωμής διακόπτει την παραγραφή και την αποσβεστική προθεσμία. Έτσι, η επίδοση διαταγής πληρωμής που εκδόθηκε με βάση επιταγή διακόπτει επίσης την παραγραφή, αλλά δεν την επιμηκύνει σε εικοσαετή. Τέτοια επιμήκυνση επέρχεται μόνο εφόσον η διαταγή αποκτήσει ισχύ δεδικασμένου, είτε λόγω απορρίψεως τελεσιδίκως της ασκηθείσας κατ’ αυτής ανακοπής, είτε λόγω επιδόσεώς της δύο φορές, κατά τα αρ. 632 και 633 ΚΠολΔ, και μη ασκήσεως ανακοπής (ΟλΑΠ 30/1987 ΝοΒ 36, 96, ΑΠ 576/1994 ΕλλΔ 36, 865, Κ. Μπέης, Δ 2001,969, Κεραμεύς ΕλλΔ 1997, 1702). Η ανακοπή κατά διαταγής πληρωμής δεν αποτελεί επιθετική πράξη του δικαιούχου εναντίον του υπόχρεου, κατά την έννοια του εδ. α΄ του πιο πάνω αρ. 261 ΑΚ, αλλά πράξη άμυνας κατά του δικαιώματος, γεγονός που έχει ως συνέπεια να μην εξομοιώνεται η άσκησή της με άσκηση αγωγής και να μην επιφέρει αυτή (η άσκηση της ανακοπής) διακοπή της παραγραφής (ΑΠ 153/2000, ό.π.). Συνακόλουθα, δεν επιφέρουν διακοπή της παραγραφής ούτε οι επί μέρους διαδικαστικές πράξεις στη δίκη για την ανακοπή, αφού το αρ. 261 ΑΚ μόνο στις κατόπιν ασκήσεως αγωγής διαδικαστικές πράξεις προσδίδει δύναμη διακοπής της παραγραφής (βλ. Ι. Μπρίνια, "Αναγκαστική Εκτέλεσις", αρ. 924 ΚΠολΔ, σελ. 315, σημ. 67, αντίθ. Λ. Πίψου, EπισK. ΕΔ 1996,567 επ.)

[22] Η αξίωση προς αποζημίωση, εκ του άρθρου 914 ΑΚ, συρρέει με την αξίωση από την επιταγή και απόκειται στον δικαιούχο να ασκήσει αυτήν που προκρίνει, ικανοποίηση, όμως, της μιας από αυτές επιφέρει την απόσβεση και της άλλης.- Κάθε μία από τις ανωτέρω συρρέουσες αξιώσεις, δηλαδή η αξίωση από το άρθρο 914 ΑΚ και η αξίωση από το νόμο περί επιταγών (άρθρο 40), έχει διαφορετική ιστορική και νομική αιτία και διαφορετικό αντικείμενο, με αποτέλεσμα η κάθε αξίωση να υπόκειται σε αυτοτελή παραγραφή και, ειδικότερα, η αξίωση από αδικοπραξία στην πενταετή παραγραφή του άρθρου 937 ΑΚ και η αξίωση από το άρθρο 40 του Ν. 5960/1933 στην εξάμηνη παραγραφή του άρθρου 52 του ίδιου νόμου.
- Αν η αδικοπραξία αποτελεί συνάμα κολάσιμη πράξη, που κατά τον ποινικό νόμο υπόκειται σε μακρότερη παραγραφή, αυτή ισχύει και για την απαίτηση αποζημίωσης. Ο νομοθέτης της παρ. 2 του άρθρου 937 ΑΚ, αναφερόμενος στη μακρότερη ποινική παραγραφή, προδήλως αποβλέπει στην προβλεπόμενη in abstracto ποινική παραγραφή, άνευ συνυπολογισμού σ' αυτήν και του διαστήματος της αναστολής. Στοιχεία της αγωγής αποζημίωσης λόγω του αδικήματος της έκδοσης ακάλυπτης επιταγής είναι, εκτός άλλων, η εμπρόθεσμη εμφάνιση της επιταγής προς πληρωμή στην πληρώτρια τράπεζα, δηλαδή μέσα σε οκτώ ημέρες από την έκδοσή της (άρθρο 29 ν. 5960/1933), και η μη πληρωμή αυτής δικαιούχος δε της, ισόποσης της αξίας, της επιταγής, αποζημιώσεως, ως αμέσως ζημιωθείς, είναι ο νόμιμος κομιστής της επιταγής κατά το χρόνο της εμφάνισης αυτής και βεβαίωσης της μη πληρωμής-που είναι ο χρόνος τέλεσης του αδικήματος- αφού αυτός είναι εκείνος που ζημιώνεται από την έκδοση της ακάλυπτης επιταγής (ΟλΑΠ 30/2003). Η μη πληρωμή της εμπρόθεσμα εμφανισθείσας στην πληρώτρια τράπεζα επιταγής, ελλείψει αντίστοιχων διαθέσιμων κεφαλαίων πρέπει να αποδεικνύεται με σχετική βεβαίωση της τράπεζας επί της επιταγής ή με σύνταξη διαμαρτυρικού (άρθρ. 40 παρ. 1 ν. 5960/1933).

[23] Ενδείκνυται μάλιστα εγγράφως δια επιδόσεως κλήσης με Δικαστικό Επιμελητή.

Σου άρεσε; κάνε και εσύ Like στην αμερόληπτη ενημέρωση!