Στις 31 Δεκεμβρίου γιορτάζει η οσία Μελάνη (ή Μελανία στη Δημοτική ή Μελάνα στα ποντιακά) κι αυτό είναι κάτι που συνήθως ξεχνάνε, ακόμη και στα ημερολόγια. Σήμερα λοιπόν θα μάθουμε για την οσία αυτή αλλά και θα τη δούμε, όπως θα δούμε και το εκκλησάκι της στη Λέσβο. Όσοι έχουν αυτό το όνομα μπορούν να χαρούν. Πάμε όμως να δούμε την ιστορία της που και μεγάλη και σπουδαία είναι.

Γεννήθηκε το 383 μ.Χ. στη Ρώμη από γονείς πλούσιους με αξιώματα στη Σύγκλητο και στη Βουλή. Γι’αυτό τη λέμε και «Μελάνη η Ρωμαία».

Την πάντρεψαν παρά τη θέλησή της σε ηλικία 14 ετών, που τότε ήταν η νόμιμη ηλικία γάμου, με έναν άνδρα 3 χρόνια μεγαλύτερό της, τον Απελλιανό.

Η Μελάνη δεν ήθελε αυτό το γάμο γιατί ο νους της ήταν στην παρθενία και στο πώς να ακολουθήσει το δρόμο του  Θεού, δηλαδή να πράττει με τρόπο που να ευεργετεί όσους έχουν ανάγκη. Γι’αυτό το λόγο ζήτησε από τον Αιμιλλιανό να μην ενωθούν ως ζευγάρι και του χάρισε και την περιουσία της. Εκείνος αρνήθηκε κι έτσι 2 απέκτησαν παιδιά. Ωστόσο η ίδια δεν μπορούσε να χαρεί από το γεγονός ότι είχε οικογένεια και συνέχιζε τη ζωή της σαν καλόγρια, χωρίς καμιά επιμέλεια του σώματος.

Και τα δύο παιδιά της πέθαναν. Το μεν αγοράκι κατά τη γέννα, το δε κοριτσάκι λίγο μετά το θάνατο του αγοριού.

Μετά το θάνατο και του αγοριού, η Μελάνη μαζί με το σύζυγό της αποφάσισαν να απαρνηθούν τον κόσμο και να πάνε σε μοναστήρι αλλά με εμπόδια από τους γονείς τους. Μετά το θάνατο του πατέρα της Μελάνης, μπόρεσαν ν’ακολουθήσουν μακρύ μοναχικό βίο. Συγκεκριμένα, όταν η Μελάνη ήταν 20 κι ο Απελλιανός 24 ετών, πήγαν, όπως μας λέει ο αρχιμανδρίτης, σε «τόπο ησυχαστικό και ατάραχο».

Καθώς ήταν πλούσιοι, καθοδηγούμενοι από το θρησκευτικό αίσθημα, φιλοξενούσαν και φίλευαν ξένους, βοηθούσαν φτωχούς και γενικά έκαναν οτιδήποτε μπορούσαν προκειμένου να απαλλάξουν τους συνανθρώπους τους από τον πόνο και τη δυστυχία. Αξίζει να πούμε ότι ελευθέρωσαν μέχρι και φυλακισμένους, πληρώνοντας τα χρέη τους.

Η δράση τους έφτασε μέχρι τη Λιβύη και την Καρχηδόνα, στα Ιεροσόλυμα αλλά και σ’άλλα μέρη.

Πρέπει να πούμε επίσης ότι η οσία Μελάνη στο τέλος έμεινε χωρίς περιουσία κι αυτό προς μεγάλη της χαρά κι ότι ασχολήθηκε και με τη συγγραφή θρησκευτικών κειμένων αλλά και τη διδασκαλία.

Η φήμη της, όπως ήταν φυσικό, εξαπλώθηκε σ’όλο τον κόσμο και άρχισαν να την επισκέπτονται όχι μόνο κορίτσια αλλά κι αμαρτωλές γυναίκες οι οποίες με τη διδασκαλία της έγιναν μοναχές και έμεναν στα κελιά που τους έχτισε.

Συνέχισε τον αγώνα της και μόνη, μετά το θάνατο του Αιμιλλιανού.

Σημαντική στιγμή στο βίο της ήταν ο «αγώνας» της κατά των αιρετικών. Αγώνα που έκανε με διάλογο, χρησιμοποιώντας τη σοφία της. Ως ήρεμη δύναμη, αντέκρουσε τα σοφίσματά τους, «θριάμβευσε» κι αυτό είχε ως αποτέλεσμα να τη χτυπήσει ασθένεια. Η Μελάνη, με τη βοήθεια του Θεού, επικαλούμενη το όνομα του Χριστού, ξεπέρασε την ασθένειά της κι αυτό εκλήφθηκε ως θαύμα.

Όταν αισθάνθηκε ότι ήρθε η ώρα της να φύγει από τη ζωή, ημέρες Χριστουγέννων, μπήκε στο Άγιο Σπήλαιο όπου και έμεινε, περιτριγυρισμένη από άλλες αδελφές τις οποίες συνέχιζε να παρηγορεί και να συμβουλεύει, μέχρι τη μέρα του θανάτου της. 31 Δεκεμβρίου πέθανε κι έτσι είθισται να γιορτάζουμε το όνομά της αυτή τη μέρα.

Ο αρχιμανδρίτης Χ. Βασιλόπουλος μας λέει επίσης ότι «ο πανάγιος Θεός εθαυμάτωσε τη δούλη του προ του τέλους της και μετά θάνατον και έκανε θαύματα».

Συνοψίζοντας, αν κάποιος θα ήθελε να περιγράψει  την οσία Μελάνη, θα μπορούσε να την παρουσιάσει ως μια ευγενική γυναίκα που, αν και είχε τη δυνατότητα να ζήσει πλούσια ζωή, λόγω της καταγωγής της, εκείνη, όχι μόνο δεν το έκανε αλλά χάρισε την περιουσία της σε όσους είχαν ανάγκη και σ’όλη τη διαδρομή της, ζώντας ασκητική ζωή, βοήθησε όσο πιο πολύ κόσμο μπορούσε.