
Στο
κύριο πρωτοσέλιδο δημοσίευμα της εφημερίδας Αυγή της Κυριακής 9
Αυγούστου 2015 «επίσημου εντύπου του κόμματος» δηλαδή του ΣΥΡΙΖΑ (έτσι
χαρακτηρίζεται από την Ο.Μ. ΣΥΡΙΖΑ Αμφίπολης), με τίτλο:
«ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΟ-ΕΠΙΣΤΗΜΟNIΚΟ
ΠΟΡΙΣΜΑ-ΑΥΤΟΨΙΑ ΑΠΟΚΑΛΥΠΤΕΙ- ΦΙΑΣΚΟ Σαμαρά η Αμφίπολη- ΤΟ ΜΝΗΜΕΙΟ
ΧΡΟΝΟΛΟΓΕΙΤΑΙ ΣΤΑ ΥΣΤΕΡΑ ΕΛΛΗΝΙΣΤΙΚΑ ΧΡΟΝΙΑ ΚΑΙ ΔΕΝ ΕΧΕΙ ΚΑΜΙΑ ΣΧΕΣΗ ΜΕ
ΤΟ ΒΑΣΙΛΙΚΟ ΟΙΚΟ ΤΩΝ ΜΑΚΕΔΟΝΩΝ» και στη σελίδα 19: «ΑΜΦΙΠΟΛΗ ΕΝΑΣ ΧΡΟΝΟΣ
ΜΕΤΑ
–Η
έρευνά απέδειξε ότι ο Λέων της Αμφιπόλης, που σήμερα βρίσκεται δίπλα
στην σύγχρονη γέφυρα του Στρυμόνα, συνδέεται με το ταφικό σήμα του
τύμβου, που είναι το θεμέλιό του και τοποθετείται στην κορυφή του
τύμβου, σύμφωνα με τη γεωμετρία του ταφικού περιβόλου. Η απόθεση
λατυπών που βρέθηκαν γύρω από το ταφικό σήμα στην κορυφή του τύμβου
Καστά, δηλώνει την ύπαρξη μεγάλου μαρμάρινου μνημείου, που δεν είναι
άλλο από το Λέοντα και την βάση του. Ο τύμβος και ο Λέων είναι δύο
μνημεία που συνομιλούν μεταξύ τους συνδυάζοντας συγκρίσιμα αρχιτεκτονικά
χαρακτηριστικά και η χρονολόγησή τους ανήκει στο τελευταίο τέταρτο του
4ου αιώνα π.Χ. Το υλικό της βάσης του Λέοντα, είχε χρησιμοποιηθεί ως
φράγμα σε δεύτερη χρήση ήδη από τη ρωμαϊκή εποχή και βρέθηκε από τον
Ελληνικό Στρατό το 1912, κατά την αποξήρανση της κοίτης του Στρυμόνα για
την κατασκευή της σύγχρονης γέφυρας κοντά στις εκβολές του. Μετά το
1917 τα μαρμάρινα αρχιτεκτονικά μέλη συγκεντρώθηκαν κοντά στο θεμέλιο
που τότε ταυτίστηκε λανθασμένα, ως θεμέλιο της βάσης του μνημείου.
Πρώτος ο Α. Ορλάνδος μελέτησε μαζί με τον P. Perdrizet το υλικό τη
δεκαετία του '30. Το 1936 οι J. Roger και O. Broneer συνέχισαν τη μελέτη
και την αποκατάσταση του μνημείου στη θέση, στην οποία βρίσκεται
σήμερα με την κατασκευή μιας συμβατικής βάσης που δεν είχε καμία σχέση
με την αρχική βάση του Λέοντα. Την ίδια εποχή, η Ulen εντόπισε νέα
κομμάτια στην αποξήρανση της αρχικής Κερκινίτιδας Λίμνης και μετέφερε το
υλικό 60 χμ. μακριά, στην θέση του νέου φράγματος της λίμνης Κερκίνης,
στο Λιθότοπο, όπου ο S. Miller ταύτισε το υλικό και το επέστρεψε στην
αρχική του περιοχή το 1971. Ο ίδιος απέδωσε σωστά το υλικό, χωρίς όμως
να έχει εντοπίσει το μνημείο από όπου προέρχεται και ιδιαίτερα ότι ανήκε
σε κυκλικό τοίχο.Έπειτα από την ανακάλυψη του ταφικού περιβόλου και την
έρευνα στην ευρύτερη περιοχή για εντοπισμό διάσπαρτου μαρμάρινου υλικού
που προέρχεται από τον περίβολο και είχε αφαιρεθεί κατά τους ρωμαϊκούς
χρόνους, αποδείχτηκε η προέλευση του από τον ταφικό περίβολο.
Τον
Αύγουστο του 2014 άρχισε η ανασκαφή του τάφου εσωτερικά και στο νότιο
τμήμα του περιβόλου. Αποκαλύφθηκαν τρεις χώροι που διαχωρίζονται μεταξύ
τους με δύο διαφραγματικούς τοίχους που έχουν τοίχο σφράγισης μπροστά
τους. Στον πρώτο χώρο 17 σκαλοπάτια οδηγούν από το ύψος του περιβόλου
στον εσωτερικό χώρο όπου υπάρχει ψηφιδωτό με διάκοσμο ρόμβους μπροστά
από τον τοίχο σφράγισης. Ο πρώτος διαφραγματικός τοίχος έχει στο
υπέρθυρο του δύο ολόγλυφες ακέφΣτον 2ο-1ο αιώνα
π.Χ. χρονολογείται το μνημείο της Αμφίπολης», η υπογράφουσα το
δημοσίευμα κ. Πόλυ Κριμνιώτη δημοσιογράφος-μέλος της Συντακτικής
Επιτροπής της Αυγής, μεταξύ άλλων, αναφέρει με μεγάλα έντονα γράμματα:
«... τα επιστημονικά δεδομένα που προκύπτουν από την ανασκαφική έρευνα
έρχονται να ανατρέψουν τη χρονολόγηση του μνημείου, η οποία διολισθαίνει
από τον 4o αι. π.Χ. στους ύστερους ελληνιστικούς χρόνους (δεύτερο μισό 2ου αι. π.Χ. -1ος αι. π.Χ.). Αυτό δείχνει, σύμφωνα με ασφαλείς πληροφορίες της «Αυγής» (sic), η
έκθεση αυτοψίας που πραγματοποίησε κλιμάκιο του υπουργείου Πολιτισμού
αποτελούμενο από έγκριτους αρχαιολόγους, με πολυετή ανασκαφική εμπειρία
στη Μακεδονία, στον αρχαιολογικό χώρο και στο Μουσείο της Αμφίπολης όπου
φυλάσσονται η κεραμική και άλλα κινητά ευρήματα της ανασκαφής, στις 30
Μαΐου. Μαζί με τη διολίσθηση της χρονολόγησης του σπουδαίου μνημείου
ενταφιάζονται οι πολιτικές και επικοινωνιακές μέθοδοι χειραγώγησης και
παραπλάνησης». Άριστα! Κι έρχεται τώρα, ένα χρόνο μετά, η κ. Π.
Κρημνιώτη κι η Αυγή, για λόγους μικροπολιτικής σκοπιμότητας (δηλαδή αυτά
που η ίδια κατηγορεί) και επιχειρεί, ευτυχώς ανεπιτυχώς, να ενταφιάσει
την επίσημη επιστημονική έρευνα της ανασκαφικής ομάδας αλλά και το ίδιο
το μνημείο και να παραπλανήσει αυτή τους πολίτες με ανακρίβειες και
αναλήθειες. Κανείς δεν μπορεί να υποβαθμίσει το πολύ σημαντικό έργο της
ανασκαφικής ομάδας, την σημαντικότητα του μνημείου και την αλήθεια για
τη χρονολόγησή του. Όσοι το κάνουν ματαιοπονούν γιατί «και οι λίθοι
κεκράξονται»!
Ακολούθησε την ίδια μέρα (9.8.15) η προς την εφημερίδα «Αυγή» επιστολή της κ. ΚατερίναςΠεριστέρη
Προϊσταμένης της Εφορείας Αρχαιοτήτων Σερρών και υπεύθυνης ανασκαφέα
του τύμβου Καστά, με την οποία ανατρέπονται πλήρως οι ανακρίβειες και
αναλήθειες της «δημοσιογραφικής έρευνας» της δημοσιογράφου κ. Π.
Κρημνιώτη και οι «ασφαλείς πληροφορίες» της «Αυγής». Την Τρίτη 11.8.15 η
«Αυγή» δημοσίευσε την επιστολή- απάντηση της κ. Κ. Περιστέρη. Η κ. Π.
Κρημνιώτη χωρίς να απαντά και χωρίς να αναιρεί τίποτε απ'όσα αναφέρει
στην επιστολή της η κ. Κ. Περιστέρη, «διολισθαίνει» η ίδια ως είθισται,
αναφέροντας «... Ως προς τη χρονολόγηση του μνημείου και την ανασκαφική
διαδικασία που ακολουθήθηκε, η «Αυγή» δεν προβαίνει σε κανένα δικό της
συμπέρασμα». Τι λέτε κ. Κρημνιώτη; Αυτά λέτε στο προηγούμενο (αρχικό)
δημοσίευμά σας της Κυριακής 9.8.2015; Τόσο γρήγορα «διολισθήσατε» από
τις διαπιστώσεις σας σε πρωτοσέλιδους πηχυαίους τίτλους στα ψιλά
γράμματα, ότι εσείς δήθεν δεν προβαίνετε σε κανένα δικό σας συμπέρασμα
ως προς την χρονολόγηση του μνημείου;Στην
πλούσια ελληνική γλώσσα υπάρχει μια πολύ ακριβή και πολύτιμη λέξη, η
συγνώμη. Θέλει όμως αρετή και λεβεντιά για να την πει δημόσια κάποιος!
Αρκεί να απαλλαγεί από τις κομματικές σκοπιμότητες που υπηρετεί αλλά και
από το ακατανόητο, ένα χρόνο μετά, αντισαμαρικό μένος. Αλήθεια
η κ. Π. Κρημνιώτη γιατί δεν μπήκε στον κόπο να βρει και να πει, έστω
μία λέξη για την από 10.8.15 ανακοίνωση της Ο.Μ. ΣΥΡΙΖΑ Αμφίπολης, που
είναι πολύ επικριτική για το δημοσίευμά της και για την «Αυγή», το
«επίσημο έντυπο του κόμματος»;
Ως προς την χρονολόγηση του μνημείου, τα όσα λέει η κ. Κ. Περιστέρη
στην επιστολή της δεν έχουν διαψευσθεί κι έχουν αναγνωρισθεί επίσημα και
βραβευθεί. Συγκεκριμένα η κ. Κ. Περιστέρη λέει: «...σε ό,τι αφορά την
δήθεν νέα χρονολόγηση του Μνημείου, θα ήθελα να σας δώσω μια πληροφορία
την οποία προφανώς αγνοεί η συντάκτης του άρθρου καθώς στην πρώτη
επιστημονική παρουσίαση στην οποία ανακοινώθηκαν τα πρώτα επιστημονικά
συμπεράσματα στις 29 Νοεμβρίου 2014 στο αμφιθέατρο του Υπουργείου
Πολιτισμού, δηλαδή μετά την ολοκλήρωση της πρώτης φάσης της ανασκαφής,
είχα τονίσει ότι το Ταφικό Συγκρότημα του Τύμβου Καστά Αμφίπολης
(Περίβολος, Λέων, Ταφικό Μνημείο) κατασκευάστηκε στο τελευταίο τέταρτο
του 4ου π.Χ. αιώνα (325-300 π.Χ.) με διάρκεια ζωής μέχρι και τους
Ρωμαϊκούς χρόνους, οπότε και καταστρέφεται εν μέρει ο Περίβολος. Όμως
τον 2ο π.Χ. αιώνα οι Μακεδόνες προχωρούν στη σφράγιση του Ταφικού
Μνημείο για να το προστατεύσουν. Έτσι κατασκευάζονται οι τοίχοι
σφράγισης μπροστά από τους διαφραγματικούς τοίχους με τις Καρυάτιδες και
τις Σφίγγες.» Ακόμη για την ανασκαφή και την χρονολόγηση του μνημείου παραθέτουμε τα εξής αναλυτικότερα: Ο
Τύμβος Καστά Αμφίπολης βρίσκεται στα όρια της Αρχαίας Νεκρόπολης του
Αρχαιολογικού Χώρου Αμφίπολης, δίπλα στο Λόφο 133, Οικισμό πρώιμης
εποχής Χαλκού και Αρχαϊκών χρόνων. Η Νεκρόπολη του Οικισμού αυτού, ένας
χαμηλός γήλοφος λειτούργησε ως πυρήνας που συμπληρώθηκε με επιχώσεις από
το αμμώδες χώμα της περιοχής δημιουργώντας τον Τύμβο Καστα έτσι ώστε να
διαμορφωθεί η γεωμετρικότητα της κατασκευής του κατά το τελευταίο
τέταρτο του 4ου αι. π.Χ. Το 2012 ξεκίνησε η κ. Κ. Περιστέρη,
και υπεύθυνη για την ανασκαφική έρευνα στην περιοχή, εντοπίζοντας τμήμα
του περιβόλου την ίδια χρονιά και αποκαλύπτοντας τον στο σύνολο του
κατά τα έτη 2013 και 2014. Η αποκάλυψη του σημαντικού ταφικού περιβόλου,
μοναδικού στο είδος του, με μαρμάρινες βάσεις, ορθοστάτες, επιστέψεις
και λοιπή ανωδομή, από μάρμαρο Θάσου, ύψους 3μ. και συνολικού μήκους
497μ. που χρονολογείται στο τελευταίο τέταρτο του 4ου αι. π.Χ. (325-300
π.Χ.), οδήγησε στην είσοδο του μοναδικού ταφικού μνημείου με τα
καταπληκτικά ευρήματα (Σφίγγες, Καρυάτιδες, ψηφιδωτό δάπεδα, κ.α.)
Κατά
την περίοδο που χρονολογείται ο ταφικός περίβολος, μετά τον θάνατο
του Μ. Αλεξάνδρου (323 π.Χ.) μέχρι το τέλος του 4ου π.Χ. αιώνα (300
π.Χ.), διαδραματίζονται σπουδαία ιστορικά γεγονότα στην περιοχή της
Αμφίπολης. Σημαντικοί στρατηγοί και ναύαρχοι του Μ. Αλεξάνδρου
σχετίζονται με την περιοχή. Εδώ ο Κάσσανδρος εξορίζει και θανατώνει το
311 π.Χ. τη νόμιμη σύζυγο του Μ. Αλεξάνδρου Ρωξάνη και το γιό του
Αλέξανδρο Δ'.
Η
έρευνά απέδειξε ότι ο Λέων της Αμφιπόλης, που σήμερα βρίσκεται δίπλα
στην σύγχρονη γέφυρα του Στρυμόνα, συνδέεται με το ταφικό σήμα του
τύμβου, που είναι το θεμέλιό του και τοποθετείται στην κορυφή του
τύμβου, σύμφωνα με τη γεωμετρία του ταφικού περιβόλου. Η απόθεση
λατυπών που βρέθηκαν γύρω από το ταφικό σήμα στην κορυφή του τύμβου
Καστά, δηλώνει την ύπαρξη μεγάλου μαρμάρινου μνημείου, που δεν είναι
άλλο από το Λέοντα και την βάση του. Ο τύμβος και ο Λέων είναι δύο
μνημεία που συνομιλούν μεταξύ τους συνδυάζοντας συγκρίσιμα αρχιτεκτονικά
χαρακτηριστικά και η χρονολόγησή τους ανήκει στο τελευταίο τέταρτο του
4ου αιώνα π.Χ. Το υλικό της βάσης του Λέοντα, είχε χρησιμοποιηθεί ως
φράγμα σε δεύτερη χρήση ήδη από τη ρωμαϊκή εποχή και βρέθηκε από τον
Ελληνικό Στρατό το 1912, κατά την αποξήρανση της κοίτης του Στρυμόνα για
την κατασκευή της σύγχρονης γέφυρας κοντά στις εκβολές του. Μετά το
1917 τα μαρμάρινα αρχιτεκτονικά μέλη συγκεντρώθηκαν κοντά στο θεμέλιο
που τότε ταυτίστηκε λανθασμένα, ως θεμέλιο της βάσης του μνημείου.
Πρώτος ο Α. Ορλάνδος μελέτησε μαζί με τον P. Perdrizet το υλικό τη
δεκαετία του '30. Το 1936 οι J. Roger και O. Broneer συνέχισαν τη μελέτη
και την αποκατάσταση του μνημείου στη θέση, στην οποία βρίσκεται
σήμερα με την κατασκευή μιας συμβατικής βάσης που δεν είχε καμία σχέση
με την αρχική βάση του Λέοντα. Την ίδια εποχή, η Ulen εντόπισε νέα
κομμάτια στην αποξήρανση της αρχικής Κερκινίτιδας Λίμνης και μετέφερε το
υλικό 60 χμ. μακριά, στην θέση του νέου φράγματος της λίμνης Κερκίνης,
στο Λιθότοπο, όπου ο S. Miller ταύτισε το υλικό και το επέστρεψε στην
αρχική του περιοχή το 1971. Ο ίδιος απέδωσε σωστά το υλικό, χωρίς όμως
να έχει εντοπίσει το μνημείο από όπου προέρχεται και ιδιαίτερα ότι ανήκε
σε κυκλικό τοίχο.Έπειτα από την ανακάλυψη του ταφικού περιβόλου και την
έρευνα στην ευρύτερη περιοχή για εντοπισμό διάσπαρτου μαρμάρινου υλικού
που προέρχεται από τον περίβολο και είχε αφαιρεθεί κατά τους ρωμαϊκούς
χρόνους, αποδείχτηκε η προέλευση του από τον ταφικό περίβολο.
Τον
Αύγουστο του 2014 άρχισε η ανασκαφή του τάφου εσωτερικά και στο νότιο
τμήμα του περιβόλου. Αποκαλύφθηκαν τρεις χώροι που διαχωρίζονται μεταξύ
τους με δύο διαφραγματικούς τοίχους που έχουν τοίχο σφράγισης μπροστά
τους. Στον πρώτο χώρο 17 σκαλοπάτια οδηγούν από το ύψος του περιβόλου
στον εσωτερικό χώρο όπου υπάρχει ψηφιδωτό με διάκοσμο ρόμβους μπροστά
από τον τοίχο σφράγισης. Ο πρώτος διαφραγματικός τοίχος έχει στο
υπέρθυρο του δύο ολόγλυφες ακέφαλες σφίγγες.